ਜਲੰਧਰ (ਵੈੱਬ ਡੈਸਕ) - ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਦੇ ਹੀ ਮਤਲੀ ਜਾਂ ਉਲਟੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਕਈ ਵਾਰ ਆਮ ਗੱਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ ਪਰ ਇਹ ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਲਟੀਆਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਮੂਲੀ ਸਮਝਣ ਦੀ ਗਲਤੀ ਨਾ ਕਰੋ।
ਸਵੇਰੇ ਉਲਟੀ ਵਰਗਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਸਵੇਰੇ ਉਲਟੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ ਤੁਹਾਡੀ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੁਝ ਆਮ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਜਾਂ ਭਾਰੀ ਭੋਜਨ ਖਾਣਾ, ਦੇਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਜਾਂ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਪਰ ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਲੁਕੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਙ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਣਗਹਿਲੀ ਕਰਨਾ ਖਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ :-
ਲੋਅ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ (Hypoglycemia)
ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਭੁੱਖੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਨਿਯਮਤ ਫਰਕ ’ਤੇ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦਾ ਪੱਧਰ ਘੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਖਾਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦਾ ਐਨਰਜੀ ਲੈਵਲ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਚੱਕਰ ਆਉਣਾ ਅਤੇ ਉਲਟੀ ਆਉਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ Hypoglycemia ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ’ਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜੋ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਹਨ ਜਾਂ ਅਨਿਯਮਿਤ ਭੋਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ’ਚ ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਥਕਾਵਟ, ਚੱਕਰ ਆਉਣੇ ਅਤੇ ਉਲਟੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸਵੇਰੇ ਨਾਸ਼ਤਾ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਮਾਇਗ੍ਰੇਨ (Migraine)
ਮਾਈਗ੍ਰੇਨ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਉਲਟੀਆਂ ਜਾਂ ਜੀਅ ਕੱਚਾ ਹੋਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਮਾਈਗਰੇਨ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਗੰਭੀਰ ਸਿਰ ਦਰਦ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਲਟੀਆਂ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਆਉਣ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਾਈਗ੍ਰੇਨ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ’ਚ, ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਤਣਾਅ, ਚਿੰਤਾ ਜਾਂ ਨੀਂਦ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੀ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮਾਈਗਰੇਨ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਕਈ ਵਾਰ ਉਲਟੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਿਰ ਦਰਦ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਲਟੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਮਾਈਗਰੇਨ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਗੈਸਟ੍ਰਾਇਟਿਸ (Gastritis)
ਗੈਸਟਰਾਈਟਸ ਭਾਵ ਪੇਟ ਦੀ ਸੋਜ ਜਾਂ ਗੈਸ ਬਣਨਾ ਇਕ ਹੋਰ ਆਮ ਕਾਰਨ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਲਟੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਪੇਟ ਖਾਲੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਐਸਿਡ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਮਤਲੀ ਅਤੇ ਉਲਟੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੇਰ ਨਾਲ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਅਤੇ ਤੇਲ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਗੈਸਟਰਾਈਟਸ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ’ਚ ਪੇਟ ਦਰਦ, ਫੁੱਲਣਾ, ਉਲਟੀਆਂ ਅਤੇ ਬਦਹਜ਼ਮੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ’ਚ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਚਣ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਸੰਭਾਵਤ ਕਾਰਨ
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਵੇਰੇ-ਸਵੇਰੇ ਉਲਟੀ ਆਉਣੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ- ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਮਤਲੀ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਆਉਣੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ: ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਨਾ ਆਉਣ ਨਾਲ ਵੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਉਲਟੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਰਮੋਨਲ ਬਦਲਾਅ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ’ਚ ਹਾਰਮੋਨਲ ਅਸੰਤੁਲਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਵੇਰ ਦੀ ਉਲਟੀ (Morning Sickness) ਆਮ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ। ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮਸਿਆ ਜਿਵੇਂ ਪੇਟ ’ਚ ਅਲਸਰ ਜਾਂ ਐਸੀਡਿਟੀ।
ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚੀਏ?
- ਸਵੇਰੇ ਹਲਕਾ ਨਾਸ਼ਤਾ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਲੈਵਲ ਸੰਤੁਲਿਤ ਰਹੇ।
- ਲੋੜੀਂਦੀ ਮਾਤਰਾ ’ਚ ਪਾਣੀ ਪੀਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
- ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ’ਚ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਚਣ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਲਓ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੇਟ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
- ਮਾਈਗਰੇਨ ਜਾਂ ਗੈਸਟਰਾਈਟਸ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦਵਾਈ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਦੇ ਹੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਲਟੀਆਂ ਆਉਣ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਲੈਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਘੱਟ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ, ਮਾਈਗ੍ਰੇਨ ਜਾਂ ਗੈਸਟਰਾਈਟਸ ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਧਿਆਨ ਨਾ ਦੇਣ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ’ਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੁਟੀਨ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਖੁਰਾਕ ਲੈ ਕੇ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਤਾਜ਼ਾ ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਜੁਆਇਨ ਕਰੋ ‘ਜਗ ਬਾਣੀ’ ਦਾ ਵਟਸਐਪ ਚੈਨਲ
👇Join us on Whatsapp channel👇
https://whatsapp.com/channel/0029Va94hsaHAdNVur4L170e
ਸਿਹਤ ਲਈ ਫ਼ਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਇਮਲੀ, ਸੇਵਨ ਕਰਨ ’ਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਸਣੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲੇਗੀ ਨਿਜ਼ਾਤ
NEXT STORY 
