योगस्थ:कुरु कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा धनञ्जय।
सिद्धयसिद्धयो: समो भूत्वा समत्वं योग उच्यते ।। 48।।
ਯੋਗਸ੍ਰਥਹ੍ਰ ਕੁਰੁ ਕਰ੍ਰਮਾਣਿ ਸੰਗਮ੍ਰ ਤ੍ਰਯਕ੍ਰਤ੍ਰਵਾ ਧਨੰਜਯ।
ਸਿੱਧਿ-ਅਸਿੱਧਯੋਹ੍ਰ ਸਮੋ ਭੂਤ੍ਰਵਾ ਸਮਤ੍ਰਵਮ ਯੋਗ ਚ੍ਰਯਤੇ।। 48।।
ਯੋਗਸ੍ਰਥਹ੍ਰ¸ਇਕਾਗਰ ਹੋ ਕੇ (ਇਕ ਚਿੱਤ);ਕੁਰੁ¸ਕਰੋ;ਕਰ੍ਰਮਾਣਿ¸ਆਪਣੇ ਕੰਮ; ਸੰਗਮ¸ਆਸਕਤੀ ਨੂੰ;ਤ੍ਰਯਕਤ੍ਰਵਾ¸ ਤਿਆਗ ਕੇ ; ਧਨੰਜਯ¸ਹੇ ਅਰਜੁਨ ; ਸਿੱਧਿ¸ ਅਸਿੱਧ੍ਰਯੋਹ¸ਸਫਲਤਾ ਜਾਂ ਅਸਫਲਤਾ ਵਿਚ; ਸਮਹ੍ਰ¸ਇਕ ਚਿੱਤ; ਭੂਤ੍ਰਵਾ¸ਹੋ ਕੇ; ਸਮਤ੍ਰਵਮ ¸ਸਮਤਾ ਯੋਗਹ੍ਰ¸ਯੋਗ; ਉਚ੍ਰਯਤੇ¸ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਨੁਵਾਦ : ਹੇ ਅਰਜੁਨ! ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਹਾਰ ਦੀ ਸਾਰੀ ਆਸਕਤੀ ਛੱਡ ਕੇ ਇਕਚਿੱਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣਾ ਕਰਮ ਕਰੋ। ਅਜਿਹੀ ਸਮਤਾ ਯੋਗ ਕਹਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਭਾਵ : ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਯੋਗ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੋ ਕੇ ਕਰਮ ਕਰੇ ਅਤੇ ਇਹ ਯੋਗ ਕੀ ਹੈ? ਯੋਗ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੰਚਲ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਪਰਮ ਤੱਤ ਵਿਚ ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਚਿੱਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪਰਮ ਤੱਤ ਕੀ ਹੈ? ਈਸ਼ਵਰ ਹੀ ਪਰਮ ਤੱਤ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਜੰਗ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਜੰਗ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਰੋਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜਿੱਤ ਜਾਂ ਹਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਲਈ ਵਿਚਾਰਨਯੋਗ ਹਨ, ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਹੀ ਅਸਲੀ ਯੋਗ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਾਵਨਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਫ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਾਵਨਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਰਾਹੀਂ ਮਾਲਕੀਅਤ ਭਾਵਨਾ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਸੇਵਕ ਜਾਂ ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਸੇਵਾਦਾਰਾਂ ਦਾ ਸੇਵਕ ਬਣਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਾਵਨਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਿਚ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇਹੋ ਵਿਧੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਯੋਗ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੋ ਕੇ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਾਣੀ ਭਗਤ ਕਬੀਰ ਜੀ
NEXT STORY