ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ— ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਜਿਸ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕਰਜ਼ ਵਧਣ ਦੀ ਰਫਤਾਰ ਉਸ 'ਚ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਭਾਰਤੀ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ ਹੈ।
ਸਾਲ 2010 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤਕ ਭਾਰਤ, ਚੀਨ, ਯੂ.ਕੇ. ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਨਾਲ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਚੀਨ 'ਚ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਜ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ 395 ਫੀਸਦੀ ਵੱਡੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ 'ਚ ਇਸ 'ਚ 163 ਫੀਸਦੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨ ਦੇਖੋ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦਾ 140 ਫੀਸਦੀ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦਾ 61 ਫੀਸਦੀ ਵਧੀ ਹੈ।
ਇੱਥੇ ਕਰਜ਼ ਨਾਲ ਆਸ਼ਯ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਕੁੱਲ ਕਰਜ਼ ਨਾਲ ਹਨ। ਕੁੱਲ ਕਰਜ਼ ਨੂੰ ਉਥੋਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨਾਲ ਭਾਗ ਦੇ ਕੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਜ਼ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ 'ਚ 2010 'ਚ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਜ਼ ਕਰੀਬ 20,000 ਰੁਪਏ ਸੀ ਜੋ ਮਾਰਚ 2018 'ਚ 52,500 ਰੁਪਏ ਤਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨ 46,492 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 1,11,782 ਰੁਪਏ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਬੀਤੇ ਪੰਜ ਸਾਲ 'ਚ ਦੇਖੋ ਤਾਂ ਭਾਰਤ 'ਚ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਜ਼ 'ਚ 48 ਫੀਸਦੀ ਇਜਾਫਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਚੀਨ 'ਚ 103 ਫੀਸਦੀ ਅਮਰੀਕਾ 'ਚ 37 ਫੀਸਦੀ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ 'ਚ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਕਰਜ਼ 13 ਫੀਸਦੀ ਵਧਿਆ ਹੈ।
ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਸਮੇਤ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ 2008-09 ਨੂੰ ਮੋਦੀ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ 'ਚ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. 2010 ਤੋਂ 48,375 ਡਾਲਰ ਸੀ,ਜੋ ਹੁਣ ਸਿਰਫ 10 ਫੀਸਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ 53,128 ਡਾਲਰ ਤਕ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ। ਇੰਗਲੈਂਡ 'ਚ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. 2010 'ਚ 48,375 ਡਾਲਰ ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਸਿਰਫ 10 ਫੀਸਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ 53,128 ਡਾਲਰ ਤਕ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ। ਇੰਗਲੈਂਡ 'ਚ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. 38.893 ਡਾਲਰ ਤੋਂ 9 ਫੀਸਦੀ ਵਧ ਕੇ 42,514 ਡਾਲਰ ਹੋਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. 2012 'ਚ ਘੱਟ ਗਈ ਸੀ।
ਇਸ ਲਈ ਵਧਦਾ ਹੈ ਕਰਜ਼
ਘਾਟੇ ਵਾਲੇ ਬਜਟ ਕਾਰਨ ਹੀ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਕਰਜ਼ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਉਧਾਰ ਲੈ ਕੇ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਘਾਟੇ ਵਾਲੇ ਬਜਟ ਨੂੰ ਗ੍ਰੋਥ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਇਹ ਗੱਲ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. ਦੀ ਤੁਲਨਾ 'ਚ ਕਰਜ਼ ਕਿੰਨਾ ਹੈ। ਜਿੰਨਾ ਘੱਟ ਹੋਵੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੰਗਾ। ਵਰਲਡ ਬੈਂਕ ਮੁਤਾਬਕ ਦਸੰਬਰ 2017 'ਚ ਚੀਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਕਰਜ਼ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. ਦਾ 47.60 ਫੀਸਦੀ, ਭਾਰਤ 'ਤੇ 68.70 ਫੀਸਦੀ ਇੰਗਲੈਂਡ 'ਤੇ 85.30 ਅਤੇ 105.40 ਫੀਸਦੀ ਸੀ।
ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੀ ਰਾਹ ਆਸਾਨ ਕਰਨਗੇ ਭਾਰਤ-ਅਮਰੀਕਾ
NEXT STORY 
