ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ (ਏਪੀ: ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਨੇ ਜੰਗ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਵਰਸਾਏ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਇਮੈਨੁਅਲ ਮੈਕਰੋਨ ਨਾਲ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਕਾਗਜ਼ੀ ਕਾਪੀ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿਚ ਟਕਰਾਅ ਦਾ ਸਥਾਈ ਅੰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ। ਸਮਝੌਤੇ ਮਗਰੋਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਖੋਲ੍ਹਣ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿਚ ਢਿੱਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਤੇਲ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਤੋਂ ਹਟੇਗੀ ਰੋਕ
ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਈਰਾਨ ਆਪਣੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਈਰਾਨ 'ਤੇ ਲੱਗੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਦੇਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਈਰਾਨ ਹੁਣ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਦੇ ਆਪਣਾ ਤੇਲ ਵੇਚ ਸਕੇਗਾ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਨੇ ਅਹਿਮ ਵਿਚੋਲਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ 'ਤਤਕਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵ' ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਮੁੜ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ
ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਦੇ ਵਪਾਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਸਤੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਰਗ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਊਰਜਾ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਸਮਝੌਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਫੀਸ ਦੇ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਰ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਟੈਰਿਫ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਰੱਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
60 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ
ਈਰਾਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਸੂਦ ਪੇਜ਼ੇਸ਼ਕੀਆਨ ਨੇ ਤੇਹਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਚੜ੍ਹਾਇਆ। ਹੁਣ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ 60 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਹਮਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਇਸ 14-ਨੁਕਾਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਪੂਰੇ ਦਾਇਰੇ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਚੌਥੇ ਪੈਰੇ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, "ਅਮਰੀਕਾ ਅੰਤਿਮ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਹੋਣ ਦੇ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਉਣ ਦਾ ਵੀ ਵਾਅਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਨੌਵੇਂ ਪੈਰੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਫੌਜਾਂ ਨਹੀਂ ਭੇਜੇਗਾ।
ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਲਾਭ ਦਿੱਤੇ ਜਾਪਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਗੁਪਤਤਾ ਅਤੇ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਦੇ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਦੁਆਰਾ ਔਨਲਾਈਨ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ, ਮੈਕਰੋਨ ਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠੇ, ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਹਾਰਡ ਕਾਪੀ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਪੈੱਨ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕੋ ਰੂਬੀਓ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ, ਫਿਰ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਾੜੀਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਵਿੱਚ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਵਰਸਾਏ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਈ ਇਤਿਹਾਸਕ ਜੰਗਬੰਦੀ ਸਮਝੌਤੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਇਹ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ"। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਵਿਚਾਲੇ ਜਾਰੀ ਜੰਗ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਲੇਬਨਾਨ ਦੀ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਵੀ ਦੁਹਰਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਜਗ ਬਾਣੀ ਈ-ਪੇਪਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਐਪ ਨੂੰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
For Android:- https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jagbani&hl=en
For IOS:- https://itunes.apple.com/in/app/id538323711?mt=8
ਨੋਟ- ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਬਾਰੇ ਕੁਮੈਂਟ ਕਰ ਦਿਓ ਰਾਏ।
''ਭਾਰਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਪੱਖ 'ਚ..!'' G7 ਸੰਮੇਲਨ ਦੌਰਾਨ ਮਿਲੇ PM ਮੋਦੀ ਤੇ ਜ਼ੈਲੇਂਸਕੀ
NEXT STORY 
