ਵੈਟੀਕਨ ਸਿਟੀ (ਵਿਸ਼ੇਸ਼)-60 ਸਲੋਨ ਐਵੇਨਿਊ ਵਿਚ ਦੁਕਾਨਾਂ, ਦਫਤਰਾਂ ਅਤੇ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਦਾ ਬਲਾਕ ਕਦੇ ਲੰਡਨ ਦੇ ਹੈਰੋਡਸ ਲਈ ਇਕ ਵੇਅਰ ਹਾਊਸ ਸੀ। ਹੁਣ ਇਹ ਵੈਟੀਕਨ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨਵੀਨਤਮ ਵਿੱਤੀ ਘਪਲਿਆਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਿੰਦੂ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਆਰਕਬਿਸ਼ਪ ਪਾਲ ਮਾਰਸਿੰਕਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਖਰਾਬ ਸਥਿਤੀ ਹੈ। 1970 ਅਤੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ ਵੈਟੀਕਨ ਬੈਂਕ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਆਰਕਬਿਸ਼ਪ ਕੋਲ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਮੈਸਨ (ਗੁਪਤ ਸੰਸਥਾ) ਅਤੇ ਡਕੈਤਾਂ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਇਹ ਸਭ ਦਾਅ 'ਤੇ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਇਦ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਦਾਅ ’ਤੇ ਲੱਗੀ ਹੈ।
1 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਵੈਟੀਕਨ ਪੁਲਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਕੀਲਾਂ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ’ਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸੂਚਨਾ ਅਥਾਰਿਟੀ (ਏ. ਆਈ. ਐੱਫ.), ਬੈਂਕਿੰਗ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੇ ਦਫਤਰਾਂ ’ਤੇ ਛਾਪਾ ਮਾਰਿਆ, ਜੋ ਵੈਟੀਕਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵਿਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫਤਰ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਵੈਟੀਕਨ ਸਿਟੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘ਉਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਉਪਕਰਣਾਂ’ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਹ ਬਾਲਡ ਸਿਟੀ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਵਿਸ ਸਰਕੂਲਰ ਲੀਕ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਾਂਚ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 5 ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵਿਚ ਏ. ਆਈ. ਐੱਫ. ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਟਾਮਸੋ ਡੀ. ਰੂਜ਼ਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਵੈਟੀਕਨ ਦੇ ਇਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ‘ਇਹ ਇਕ ਬੁਰੇ ਸੁਪਨੇ ਜਿਹਾ ਹੈ।’ ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ 8 ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੁਣ ਖਤਰੇ ਵਿਚ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। 2011 ਵਿਚ ਵੈਟੀਕਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿੱਤੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਧਨ, ਯੂਰਪ ਦੇ ਐਂਟੀ-ਮਨੀ ਲਾਂਡਰਿੰਗ ਅਤੇ ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਬੈਂਕ ਦੇ ਗਠਨ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਧੋਖੇ ਦੇ ਖਾਤੇ ਵੈਟੀਕਨ ਬੈਂਕ ਵਿਚ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਛਾਪੇ ਦੇ ਦਿਨ ਆਈ. ਓ. ਆਰ. ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਰਗ ’ਤੇ ਨਵਾਂ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਦਕਿ ਏਕਲ ਯੂਰੋ ਭੁਗਤਾਨ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਨੀ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸਬੰਧੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਪਰ ਆਈ. ਓ. ਆਰ. ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸਿਰਫ ਵੈਟੀਕਨ ਵਿਚ ਪੈਸਾ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਦਿ ਐਡਮਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਦਿ ਪੈਟ੍ਰਿਮੋਨੀ ਆਫ ਦਿ ਐਪੋਸਟੋਲਿਕ ਸੀ (ਏ. ਪੀ. ਐੱਸ. ਏ.) ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ, ਹੋਲੀ ਸੀ ਦੇ ਸਾਵਰੇਨ ਵੈਲਥ ਫੰਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਵੈਟੀਕਨ ਸਿਟੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਆਕਰਸ਼ਕ ਵੈਟੀਕਨ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮਾਂ ਤੋਂ ਮਾਲੀਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਲੀ ਸੀ (ਇਕ ਸਮੇਂ ਦਾ ਵੈਟੀਕਨ) ਦੇ ਕਈ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ (ਡਿਕਾਸਟ੍ਰੀਜ਼) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਏ. ਆਈ. ਐੱਫ. ਨੂੰ ਨਜ਼ਰ-ਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਧਨ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦੇ ਹਨ।
2014 ਵਿਚ ਪੋਪ ਫਰਾਂਸਿਸ ਨੇ ਹੋਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਵੈਟੀਕਨ ਸਿਟੀ ਸਟੇਟ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਲਈ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਲਈ ਇਕ ਸਕੱਤਰੇਤ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਬੌਸ ਕਾਰਡੀਨਲ ਜਾਰਜ ਪੇਲ, ਜੋ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿਚ ਬਾਲ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਲਈ ਇਕ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਅਪੀਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ‘ਸੈਂਕੜੇ ਲੱਖਾਂ ਯੂਰੋ’ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਬੈਲੇਂਸ-ਸ਼ੀਟ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਪਾਏ। ਵੈਟੀਕਨ ਵਿਚ ਕੁਝ ਲੋਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਰਚਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਲਦੇ-ਫੁਲਦੇ ਹਨ। ਫੰਡਾਂ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਨਵੀਂ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਾਜ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਸਕੱਤਰੇਤ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ’ਤੇ 8,000 ਲੱਖ ਯੂਰੋ ਦੇ ਕਰੀਬ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਕੱਤਰੇਤ ਪੋਪ ਲਈ ਦਿੱਤੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਕੰੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਲ ਸਕਿਸਥ ਫੰਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਨਕਦੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 19ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾਪਲ ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਵੈਟੀਕਨ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਮਾਚਾਰ ਪੱਤ੍ਰਿਕਾ ‘ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 2011 ਵਿਚ ਪੋਪ ਬੈਨੇਡਿਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਾਜ ਦੇ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੇ ਲਗਜ਼ਮਬਰਗ ਵਿਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਇਕ ਫੰਡ ਵਿਚ ਲਗਭਗ 2,000 ਲੱਖ ਯੂਰੋ ਡੁੱਬ ਗਏ। ਇਸ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਿਚ ਲੰਡਨ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਿਚ 45 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਸੀ। ਵੈਟੀਕਨ ਦੇ ਇਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਹੈਰੋਡਸ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪਛਾਣਿਆ। ਭਵਨ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਦਾ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਵੈਟੀਕਨ ਦੇ ਇਕ ਸੂਤਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਕੀਲਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਿੰਦੂ ਸਟੇਟ ਸਕੱਤਰੇਤ (ਲੰਡਨ ਸੰਪੱਤੀ ਦੇ ਪੂਰਨ ਮਾਲਕਾਨਾ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ) ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਵਿਚ ਇਕ ਲੜੀਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਫੰਡ ਦਾ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਖਾਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਕੱਤਰੇਤ ਨੇ ਆਈ. ਓ. ਆਰ. ਨਾਲ ਸੰਪੱਤੀ ਮਾਰਟਗੇਜ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਕਰਜ਼ਾ ਮੰਗਿਆ ਪਰ ਆਈ. ਓ. ਆਰ. ਨੇ ਇਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਭਾਵੇਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਸੰਚਾਲਨ ਨੂੰ ਮੁੜ ਯਕੀਨੀ ਕਰਨ ਲਈ ਆਈ. ਏ. ਐੱਫ. ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ’ਤੇ ਫਿਰ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਕ ਅਸਪੱਸ਼ਟ ਬਿਆਨ ਵਿਚ ਵੈਟੀਕਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਾਂਚ ਆਈ. ਓ. ਆਰ. ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਤੇ ਵੈਟੀਕਨ ਦੇ ਆਡੀਟਰ-ਜਨਰਲ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।
ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਭੁਗਤਾਨ ਕਿਉਂ ਹੋਇਆ, ਇਹ ਅਜੇ ਤਕ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਕ ਸਵਾਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਸਟੇਟ ਸਕੱਤਰੇਤ ਨੇ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਣਾਂ ਕਰ ਕੇ 2 ਵਾਰ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜਦਕਿ ਇਹ ਪੂਰਨ ਰੂਪ ਨਾਲ ਟੈਕਸ ਮੁਕਤ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਸਵਾਲ ਉਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੈਟੀਕਨ ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਆਡਿਟਰ-ਜਨਰਲ ਦਫਤਰ ਏ. ਆਈ. ਐੱਫ. ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਵਕੀਲਾਂ ਕੋਲ ਕਿਉਂ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਡੀ. ਰੂਜ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਕਿਉਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ, ਜਦਕਿ ਸਰਚ ਵਾਰੰਟ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੋਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਲਾਇਆ ਗਿਆ, ਸਿਰਫ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਏ. ਆਈ. ਐੱਫ. ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਹੀ ਨਹੀਂ ਵਿੱਤੀ ਅਪਰਾਧਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਵੈਟੀਕਨ ਵਲੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਵਕੀਲ ਵਲੋਂ ਵਾਰੰਟ ’ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੀ। ਕੈਥੋਲਿਕ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਵੈਟੀਕਨ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਐਂਡ੍ਰਿਯਾ ਗਾਗਿਲਯਾਰਡੁਕੀ ਨੇ ਇਕ ਹੋਰ ਸਵਾਲ ਉਠਾਇਆ, ‘ਕੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਸਿੱਧੇ ਪੋਪ ਤੋਂ ਆਈ ਸੀ?’ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇਕ ਗੱਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਵੈਟੀਕਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਗੜਬੜੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਕੰਮ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ’ਚ ਨਿਵੇਸ਼
ਗਾਗਿਲਯਾਰਡੁਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਲਈ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਾ ਇਕ ਅਥਾਰਟੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਵੈਟੀਕਨ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ‘ਇਹ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।’ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਇਸ ’ਚ ਸਿਰਫ ਇਕ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਮੁਖੀ ਹੈ। ਆਡਿਟਰ-ਜਨਰਲ ਦੇ ਦਫਤਰ ਦਾ ਵੀ ਇਹੀ ਹਾਲ ਹੈ।
ਮੂਲ ਨਿਯੁਕਤੀਕਰਤਾ, ਲਿਬੇਰੋ ਮਿਲੋਨ ਨੇ 2017 ਵਿਚ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜੇ ਉਹ ਅਸਤੀਫਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਾਏ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ‘ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੈ, ਉਹ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਾਂ।’ ਇਹ ਅਜੀਬ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਵੈਟੀਕਨ ਵਲੋਂ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੀ ਨੂੰ ਹਾਇਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 3 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਪੋਪ ਫਰਾਂਸਿਸ ਨੇ ਇਕ ਰਿਟਾਇਰ ਐਂਟੀ ਮਾਫੀਆ ਵਕੀਲ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈਆਂ। ਵੈਟੀਕਨ ਕੋਰਟ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਗਿਸੱਪੇ ਪਿਗਨੇਟੋਨ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਬਕਾ ਆਈ. ਓ. ਆਰ. ਪ੍ਰਧਾਨ ਐਂਜੇਲੋ ਕੈਲੋਆ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਸੌਦਿਆਂ ਨਾਲ ਕਰੋੜਾਂ ਯੂਰੋ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਾਉਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ। ਮਿਸਟਰ ਪਿਗਨੇਟੋਨ ਨੂੰ ਰੋਮ ਵਿਚ ਸੰਗਠਿਤ ਅਪਰਾਧ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ‘ਇਕ ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਅਸਧਾਰਨ ਤਜਰਬਾ’ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਲਈ ਭਾਰਤ, ਮੋਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰ: ਫਵਾਦ ਚੌਧਰੀ
NEXT STORY 
