ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਦੇਸ਼ 'ਚ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਲੱਖਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸਾਈਬਰ ਖ਼ਤਰਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ (MHA) ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਏਜੰਸੀ 'ਭਾਰਤੀ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਤਾਲਮੇਲ ਕੇਂਦਰ' (I4C) ਨੇ ਇੱਕ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕਰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਈਬਰ ਠੱਗ ਹੁਣ ਨਕਲੀ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਪਛਾਣ ਚੋਰੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕਿਵੇਂ ਵਿਛਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਲ?
ਠੱਗੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਆਕਰਸ਼ਕ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਪਰਾਧੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਾਮੀ ਕੰਪਨੀ ਦੇ HR ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੱਸ ਕੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ, ਵੀਡੀਓ ਕਾਲ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਐਪਸ ਰਾਹੀਂ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੇ ਫੇਸ ਸਕੈਨ, ਲਾਈਵ ਵੀਡੀਓ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਮੂਵਮੈਂਟ ਵਰਗੇ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਡੇਟਾ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
AI ਤੇ ਡੀਪਫੇਕ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਨੇ ਇਸ ਧੋਖਾਧੜੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਠੱਗ ਚੋਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਅਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਡੀਪਫੇਕ (Deepfake) ਵੀਡੀਓ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਡੇਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਅਦ 'ਚ ਨਕਲੀ KYC, ਬੈਂਕਿੰਗ ਧੋਖਾਧੜੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਾਈਬਰ ਵਿੰਗ ਨੇ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਨੁਕਤੇ
ਈਮੇਲ ਦੀ ਜਾਂਚ: ਜੇਕਰ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਚਿੱਠੀ ਕਿਸੇ ਆਮ Gmail ਜਾਂ Yahoo ਖਾਤੇ ਤੋਂ ਆਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ।
ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ: ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਹੀ ਆਧਾਰ, ਬੈਂਕ ਵੇਰਵੇ ਜਾਂ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਡੇਟਾ ਸਾਂਝਾ ਨਾ ਕਰੋ।
ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਚੋ: ਠੱਗ ਅਕਸਰ 'ਸੀਮਤ ਸੀਟਾਂ' ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਕੇ ਜਲਦੀ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ 'ਚ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤੋ।
ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਪੜਤਾਲ: ਕਿਸੇ ਵੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ।
ਸਾਈਬਰ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਡਿਜੀਟਲ ਯੁੱਗ 'ਚ ਤੁਹਾਡਾ ਚਿਹਰਾ ਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਤੁਹਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਪਛਾਣ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਣਪਛਾਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਪਲੇਟਫਾਰਮ 'ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਰੀ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਜਗ ਬਾਣੀ ਈ-ਪੇਪਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਐਪ ਨੂੰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
For Android:- https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jagbani&hl=en
For IOS:- https://itunes.apple.com/in/app/id538323711?mt=8
For Whatsapp:- https://whatsapp.com/channel/0029Va94hsaHAdNVur4L170e
ਕੌਸ਼ਾਂਬੀ 'ਚ ਤੂਫ਼ਾਨ ਦਾ ਕਹਿਰ, ਕੱਚਾ ਮਕਾਨ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਮਾਂ ਤੇ ਦੋ ਮਾਸੂਮ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ
NEXT STORY 
