Jagbani

helo

Jagbani.in

ਸਾਨੂੰ ਦੁੱਖ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ opt-out ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹੋ।

ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ''Block'' ਸਿਲੈਕਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਾਂ ਫਿਰ ਭਵਿੱਖ 'ਚ ਤੁਸੀਂ ਨੋਟਿਫਿਕੇਸ਼ਨ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਥੱਲੇ ਦਿੱਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਪਾਲਨ ਕਰੋ।

  • ਇੱਥੇ ਜਾਓ Chrome>Setting>Content Settings
  • ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ Content Settings> Notification>Manage Exception
  • "https://www.punjabkesri.in:443" ਦੇ ਲਈ Allow ਚੁਣੋ।
  • ਆਪਣੇ ਬ੍ਰਾਉਜ਼ਰ ਦੀ Cookies ਨੂੰ Clear ਕਰੋ।
  • ਪੇਜ ਨੂੰ ਰਿਫ੍ਰੈਸ਼( Refresh) ਕਰੋ।
Got it
  • JagbaniKesari TvJagbani Epaper
  • Top News

    SUN, NOV 22, 2026

    1:15:28 PM

  • man deadbody found near railway station

    ਪੰਜਾਬ: ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨੇੜਿਓਂ ਮਿਲੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ...

  • major action taken in the case of indiscriminate firing in tarntaran

    ਤਰਨਤਾਰਨ 'ਚ ਅੰਨ੍ਹੇਵਾਹ ਗੋਲੀਆਂ ਚੱਲਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ...

  • mp amritpal singh reached dibrugarh jail

    ਡਿਬਰੂਗੜ੍ਹ ਜੇਲ੍ਹ ਪਹੁੰਚੇ MP ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ,...

  • punjab s daughter avinoor kaur wins medals

    ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਜਿੱਤੇ 12 ਸੋਨੇ ਅਤੇ 3 ਚਾਂਦੀ ਦੇ...

browse

  • ਪੰਜਾਬ
  • ਦੇਸ਼
    • ਦਿੱਲੀ
    • ਹਰਿਆਣਾ
    • ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ
    • ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
    • ਹੋਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
  • ਵਿਦੇਸ਼
    • ਕੈਨੇਡਾ
    • ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ
    • ਪਾਕਿਸਤਾਨ
    • ਅਮਰੀਕਾ
    • ਇਟਲੀ
    • ਇੰਗਲੈਂਡ
    • ਹੋਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਖਬਰਾਂ
  • ਦੋਆਬਾ
    • ਜਲੰਧਰ
    • ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ
    • ਕਪੂਰਥਲਾ-ਫਗਵਾੜਾ
    • ਰੂਪਨਗਰ-ਨਵਾਂਸ਼ਹਿਰ
  • ਮਾਝਾ
    • ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ
    • ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ
    • ਤਰਨਤਾਰਨ
  • ਮਾਲਵਾ
    • ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ
    • ਲੁਧਿਆਣਾ-ਖੰਨਾ
    • ਪਟਿਆਲਾ
    • ਮੋਗਾ
    • ਸੰਗਰੂਰ-ਬਰਨਾਲਾ
    • ਬਠਿੰਡਾ-ਮਾਨਸਾ
    • ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ-ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ
    • ਫਰੀਦਕੋਟ-ਮੁਕਤਸਰ
  • ਤੜਕਾ ਪੰਜਾਬੀ
    • ਪਾਰਟੀਜ਼
    • ਪਾਲੀਵੁੱਡ
    • ਬਾਲੀਵੁੱਡ
    • ਪੌਪ ਕੌਨ
    • ਟੀਵੀ
    • ਰੂ-ਬ-ਰੂ
    • ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਯਾਦਾ
    • ਮੂਵੀ ਟਰੇਲਰਜ਼
  • ਖੇਡ
    • ਕ੍ਰਿਕਟ
    • ਫੁੱਟਬਾਲ
    • ਟੈਨਿਸ
    • ਹੋਰ ਖੇਡ ਖਬਰਾਂ
  • ਵਪਾਰ
    • ਨਿਵੇਸ਼
    • ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ
    • ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ
    • ਵਪਾਰ ਗਿਆਨ
  • ਅੱਜ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ
  • ਗੈਜੇਟ
    • ਆਟੋਮੋਬਾਇਲ
    • ਤਕਨਾਲੋਜੀ
    • ਮੋਬਾਈਲ
    • ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕਸ
    • ਐੱਪਸ
    • ਟੈਲੀਕਾਮ
  • ਦਰਸ਼ਨ ਟੀ.ਵੀ.
  • ਈਰਾਨ-ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਜੰਗ
  • IPL 2026
  • Home
  • ਤੜਕਾ ਪੰਜਾਬੀ
  • ਦੇਸ਼
  • ਵਿਦੇਸ਼
  • ਖੇਡ
  • ਵਪਾਰ
  • ਧਰਮ
  • Google Play Store
  • Apple Store
  • E-Paper
  • Kesari TV
  • Navodaya Times
  • Jagbani Website
  • JB E-Paper

ਪੰਜਾਬ

  • ਦੋਆਬਾ
  • ਮਾਝਾ
  • ਮਾਲਵਾ

ਮਨੋਰੰਜਨ

  • ਬਾਲੀਵੁੱਡ
  • ਪਾਲੀਵੁੱਡ
  • ਟੀਵੀ
  • ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਯਾਦਾ
  • ਪਾਰਟੀਜ਼
  • ਪੌਪ ਕੌਨ
  • ਰੂ-ਬ-ਰੂ
  • ਮੂਵੀ ਟਰੇਲਰਜ਼

Photos

  • Home
  • ਮਨੋਰੰਜਨ
  • ਖੇਡ
  • ਦੇਸ਼

Videos

  • Home
  • Latest News 2023
  • Aaj Ka Mudda
  • 22 Districts 22 News
  • Job Junction
  • Most Viewed Videos
  • Janta Di Sath
  • Siasi-te-Siasat
  • Religious
  • Punjabi Stars Interview
  • Home
  • Blog News
  • ਹਾਸ਼ੀਏ ’ਤੇ ਬਸਪਾ, ਸ਼ਸ਼ੋਪੰਜ ’ਚ ਦਲਿਤ ਸਮਾਜ

BLOG News Punjabi(ਬਲਾਗ)

ਹਾਸ਼ੀਏ ’ਤੇ ਬਸਪਾ, ਸ਼ਸ਼ੋਪੰਜ ’ਚ ਦਲਿਤ ਸਮਾਜ

  • Edited By Harpreet Singh,
  • Updated: 22 Nov, 2026 12:30 PM
Blog
bsp on edge
  • Share
    • Facebook
    • Tumblr
    • Linkedin
    • Twitter
  • Comment

‘ਕਾਂਸ਼ੀ ਤੇਰੀ ਨੇਕ ਕਮਾਈ, ਤੂਨੇ ਸੋਈ ਕੌਮ ਜਗਾਈ’। ਇਸ ਨਾਅਰੇ ਨੇ ਦਲਿਤ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਜ਼ੁਬਾਨ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸ਼ੋਰ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ, ਕਿਸੇ ਦੀ ਖਾਮੋਸ਼ੀ ਅਖਰਦੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਹਾਲ ਬਸਪਾ ਦੀ ਖਾਮੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਦਲਿਤ ਸਮਾਜ ਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਰਟੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਅਤੇ ਪਛਾਣ ਦਾ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹਾਇਆ, ਅੱਜ ਖਾਮੋਸ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਪਤਨ ਦੇਖ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਬਸਪਾ ਸਮਰਥਕ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋਣਗੇ, ‘ਮਾਇਆਵਤੀ ਤੇਰੀ ਅਗਵਾਈ, ਤੂਨੇ ਬਸਪਾ ਪਾਰਟੀ ਡੁਬਾਈ’। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ’ਚ ਬਸਪਾ ਅਤੇ ਦਲਿਤ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਇਸ ਰੌਸ਼ਨੀ ’ਚ ਦੇਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ’ਚ ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਚੋਣ ਮਾਹੌਲ ਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਜਾਤ ਆਧਾਰਿਤ ਗੋਲਬੰਦੀ ਜ਼ੋਰ ਫੜਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਸਾਰੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ਵੋਟਰ ਨੈਤਿਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਉਲਝਣ ’ਚ ਹਨ। ਭਾਜਪਾ ਆਪਣੇ ਸਵਰਨ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਯੂ. ਜੀ. ਸੀ. ਐਕਟ ਅਤੇ ਅਣਦੇਖੀ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਦੂਰ ਕਰਨ ’ਚ ਲੱਗੀ ਹੈ। ਸਪਾ ਓ. ਬੀ. ਸੀ. ਅਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਕਾਂਗਰਸ ਆਪਣੀ ਗੁਆਚੀ ਜ਼ਮੀਨ ਤਲਾਸ਼ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਖਾੜੇ ’ਚ ਕੁਝ ਨਵੇਂ ਖਿਡਾਰੀ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਠੋਕ ਰਹੇ ਹਨ। ਓਵੈਸੀ ਚੋਣ ਸੈਲਾਨੀ ਬਣ ਕੇ ਆਏ ਹਨ, ਤਾਂ ਟੂਰਿਸਟ ਗਾਈਡ ਵਾਂਗ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਪਕ ਕੇ ਚੋਣ ਗੱਠਜੋੜ ਬਣਾ ਲਿਆ।

ਬਸਪਾ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ : ਇਕ ‘ਨਵੀਂ’ ਅਤੇ ‘ਨਿਆਂਪੂਰਨ’ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਬਸਪਾ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਆਧਾਰਸ਼ਿਲਾ ਹੈ। ਇਕ ਸਿਆਸੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਰੂਪ ’ਚ ਬਸਪਾ ਦੇ ਗਠਨ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ-ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ’ਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਬਸਪਾ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 14 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1984 ਨੂੰ ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਨੇ ਦਲਿਤਾਂ ਅਤੇ ਪੱਛੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਿਆਸੀ ਮੰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ (ਬਸਪਾ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਾਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਪਛਾਣ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ’ਚ ਇਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮੋੜ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ’ਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਖੱਬੇ-ਪੱਖੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਤਾਕਤਾਂ ਨੇ ਬਸਪਾ ਦੀ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਅਣਦੇਖੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਸੱਤਾ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਟੀਚਾ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ। ਅਸਲ ’ਚ, ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਨੇ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਕੋਈ ਰਵਾਇਤੀ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸਮਾਜਿਕ ਏਜੰਡਾ ਰੱਖਿਆ। ਬਸਪਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦਲਿਤਾਂ ਅਤੇ ਵਾਂਝਿਆਂ ਨੂੰ ‘ਬਹੁਜਨ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਤਹਿਤ ਇਕਜੁੱਟ ਕਰ ਕੇ ‘ਸਾਨੂੰ ਹਾਕਮ ਵਰਗ ਬਣਨਾ ਹੈ’ ਦੇ ਅੰਬੇਡਕਰਵਾਦੀ ਨਾਅਰੇ ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤਾ।

ਪੀੜਤ ਅਤੇ ਤਸ਼ੱਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੌਣ : ਬਸਪਾ ਨੇ ਇਕ-ਸੂਤਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ-‘ਸਰਕਾਰ, ਨੌਕਰਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ’ਚ ਸਾਰੇ ਸਮੂਹਾਂ ਲਈ ਅਨੁਪਾਤਕ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ’। ਬਸਪਾ ਨੇ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ‘ਕੁਚਲੇ ਅਤੇ ਅਪਮਾਨਿਤ ਜਨਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਭਾਈਚਾਰੇ’ ਦੇ ਰੂਪ ’ਚ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਭੌਤਿਕ ਲਾਭਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ‘ਆਪਣੀ’ ਸਿਆਸੀ ਸੱਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਕੇ ਹੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜਿੱਥੇ ਗਰੀਬ ਦਲਿਤ ਸਮਾਜਿਕ ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਗਰੀਬ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਿਆਸੀ ਰੂਪ ਨਾਲ ਹਾਸ਼ੀਏ ’ਤੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ‘ਬਹੁਜਨ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਖੁਦ ਅੰਦਰੂਨੀ ਵਿਰੋਧਾਭਾਸਾਂ ਨਾਲ ਗ੍ਰਸਤ ਹੈ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ, ਓ. ਬੀ. ਸੀ. (ਹੋਰ ਪੱਛੜਾ ਵਰਗ) ਦਾ ਇਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ, ਜਿਸ ’ਚ ਯਾਦਵ, ਕੁਰਮੀ ਅਤੇ ਲੋਧ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਭਾਜਪਾ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ਦਲਿਤਾਂ ’ਤੇ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ’ਚ ਇਹ ਭਾਈਚਾਰੇ ਮੋਹਰੀ ਹਨ। ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ’ਚ ਜ਼ਮੀਨ-ਮਾਲਕ ਓ. ਬੀ. ਸੀ. ਜਾਤਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨਹੀਣ ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੇ ‘ਬਹੁਜਨ ਏਕਤਾ’ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਓ. ਬੀ. ਸੀ. ਦੇ ਉੱਭਰਦੇ ਕਿਸਾਨ ਵਰਗ ਨੇ ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂਤੱਵ ਅਤੇ ਦਮਨ ਦੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵੀ ਸਸਤੇ ਕਿਰਤ ਬਲ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉੱਤਰ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਭਾਰਤ ’ਚ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਉੱਚ ਜਾਤ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਮਾਲਕ ਕਿਸਾਨ ਮੱਧਵਰਤੀ ਜਾਤਾਂ ਦੀ ਦਇਆ ’ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਮਾਜ ਨੇ ਇਕ ਨਵਾਂ ‘ਤਸ਼ੱਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਵਰਗ’ ਦੇਖਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਉਪ-ਜਾਤੀ ਵੰਡ (ਜਿਵੇਂ ਜਾਟਵ/ਚਮਾਰ ਬਨਾਮ ਗੈਰ-ਜਾਟਵ ਜਿਵੇਂ ਪਾਸੀ, ਵਾਲਮੀਕਿ, ਧੋਬੀ ਆਦਿ) ਉੱਭਰਨ ਲੱਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਲਿਤ ਸਿਆਸਤ ’ਚ ਖਿੰਡਾਅ ਆਇਆ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ’ਚ ਪਛਾਣ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਇਸ ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਪੜਾਅ ਦੌਰਾਨ, ਬਸਪਾ ’ਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਦਲਿਤ ਸਿਆਸਤ ਲਈ ਰੋਡਮੈਪ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ’ਚ ਸਿਆਸੀ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ।

ਮਾਇਆਵਤੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ’ਤੇ ਸਵਾਲ : ਅਗਵਾਈ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ’ਚ, ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਇਆਵਤੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਅਤੇ ਨਿਰਵਿਰੋਧ ਸਰਵਉੱਚ ਨੇਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ’ਚ ਉੱਭਰੀ ਹੈ। ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਵੀ ਫ਼ੈਸਲਾ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਟਿਕਟ ਵੰਡ ਹੋਵੇ, ਗੱਠਜੋੜ ਬਣਾਉਣਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਵੇ, ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ ਨਾਲ ਮਾਇਆਵਤੀ ਵੱਲੋਂ ਹੀ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਲੋਚਕ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸ ਕਾਰਜਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ‘ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ’ ਜਾਂ ‘ਵਿਅਕਤੀ-ਪੂਜਾ’ ਕਹਿ ਕੇ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਰਟੀ ’ਚ ਦੂਜੀ ਕਤਾਰ ਦੀ ਕੋਈ ਸੁਤੰਤਰ ਅਗਵਾਈ ਵਿਕਸਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਤਾਂ ਵੀ, ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਮਾਇਆਵਤੀ ਦੀ ਇਹ ਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਅਗਵਾਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਣ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਪਰ ਇਕ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖਾਮੋਸ਼ੀ ਨੇ ਦਲਿਤ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਸ਼ੋਪੰਜ ’ਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਸਿਆਸੀ ਮਾਨਸ ’ਚ ਦਲਿਤ : ਦਲਿਤ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਅਤੇ ਠੋਸ ਦੋਵਾਂ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜਾਤ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਯਕੀਨਨ, ਦਲਿਤ ਵੋਟਰ ਬਸਪਾ ਵੱਲ ਇਸ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਮੌਜੂਦਾ ਚੋਣ ਸਥਿਤੀ ’ਚ ਮਾਇਆਵਤੀ ਕੋਈ ਭੌਤਿਕ ਲਾਭ ਦੇਣ ’ਚ ਅਸਫਲ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦੇਣਗੇ। ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਲਾਭ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਸਵਾਲ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਅਤੇ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ‘ਪਛਾਣ ਦੀ ਸਿਆਸਤ’ ਦੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਅਤੇ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਭਾਜਪਾ, ਸਪਾ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

-ਰਵੀ ਰਮੇਸ਼ਚੰਦਰ

  • BSP
  • Edge
  • Politics

‘ਪਹਾੜ ਚੜ੍ਹਨ ਲਈ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ’

NEXT STORY

Stories You May Like

  • mountains are meant to be climbed
    ‘ਪਹਾੜ ਚੜ੍ਹਨ ਲਈ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ’
  • road accidents in hilly regions
    ‘ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ’ਚ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ’ ਕਿਤੇ ਖੱਡ ’ਚ ਡਿੱਗਣ ਤੇ ਕਿਤੇ ਪੱਥਰ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਮੌਤਾਂ!
  • railway station incident
    ਕੀ ਉਹ ਮਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ...?
  • ai robots and gen z
    ...ਤਾਂ ਫਿਰ ਬੁਢਾਪੇ ’ਚ ਏ. ਆਈ. ਰੋਬੋਟ ਨਾਲ ਹੀ ਖੇਡਣਗੇ ਜੈਨ-ਜ਼ੀ
  • truth of global conferences and the future of india
    ਵਿਸ਼ਵ ਸੰਮੇਲਨਾਂ ਦਾ ਸੱਚ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਭਵਿੱਖ
  • up elections
    ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਚੋਣਾਂ : ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ’ਚ ਸੀਟ ਵੰਡ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਖਿੱਚੋਤਾਣ!
  • bangladesh begins to scorch once again in the fire of political violence
    ‘ਸਿਆਸੀ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਅੱਗ ’ਚ’ ਝੁਲਸਣ ਲੱਗਾ ਮੁੜ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼!
  • passenger safety should be the top priority in the aviation sector
    ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਖੇਤਰ ’ਚ ਯਾਤਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਰਵਉੱਚ ਤਰਜੀਹ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ
  • two groups clash over land possession in chak chela  three injured
    ਜ਼ਮੀਨੀ ਕਬਜ਼ੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੱਕ ਚੇਲਾ ’ਚ ਦੋ ਧਿਰਾਂ ਭਿੜੀਆਂ, ਤਿੰਨ ਜ਼ਖ਼ਮੀ
  • large scale transfers have taken place in punjab
    ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੋ ਗਏ ਤਬਾਦਲੇ, 274 DSP ਤੇ ACP ਬਦਲੇ, LIST 'ਚ...
  • sri guru nanak dev ji 557th parkash purab nagar kirtan
    'ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ' ਜੀ ਦੇ ਜੈਕਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਿਆ ਜਲੰਧਰ, 557ਵੇਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪੁਰਬ...
  • senior leadership did not attend raja warring
    ਰਾਜਾ ਵੜਿੰਗ ਦੇ 'ਇਨਸਾਫ਼ ਮਾਰਚ' 'ਚ ਨਹੀਂ ਪੁੱਜੀ ਸੀਨੀਅਰ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ! ਮੰਚ...
  • tractor trolley loaded with potatoes overturns on goraya highway
    ਗੋਰਾਇਆ ਹਾਈਵੇਅ 'ਤੇ ਆਲੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਟਰੈਕਟਰ-ਟਰਾਲੀ ਪਲਟੀ, ਵੱਡਾ ਹਾਦਸਾ ਹੋਣੋਂ...
  • jalandhar improvement trust suffers a blow of 32 lakhs
    2 ਹੋਰ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਇੰਪਰੂਵਮੈਂਟ ਟਰੱਸਟ ਨੂੰ 32 ਲੱਖ ਦਾ ਝਟਕਾ, ਅਲਾਟੀਆਂ ਦੇ ਹੱਕ...
  • a special bhandara will be held tomorrow in dera beas
    ਡੇਰਾ ਬਿਆਸ ਦੀ ਸੰਗਤ ਲਈ ਵੱਡੀ ਖ਼ੁਸਖ਼ਬਰੀ! ਭਲਕੇ ਹੋਵੇਗਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭੰਡਾਰਾ
  • woman deadbody found in under domoria bridge in jalandhar
    ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਦੋਮੋਰੀਆ ਪੁਲ ਹੇਠੋਂ ਅਰਧ-ਨਗਨ ਹਾਲਤ ’ਚ ਮਿਲੀ ਔਰਤ ਦੀ ਲਾਸ਼,...
Trending
Ek Nazar
a famous couple from the tv industry has shared some good news

TV ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜੋੜੇ ਨੇ ਸੁਣਾਈ Good News ! ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਬਣਨ ਜਾ ਰਹੇ...

kailash kher  father  peaceful final moments  piya ghar aavenge

ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਵਿਆਹਾਂ 'ਚ ਵੱਜਣ ਵਾਲਾ ਗਾਣਾ ! ਕੈਲਾਸ਼ ਖ਼ੇਰ ਨੇ...

gold silver price

ਸਸਤਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੋਨਾ-ਚਾਂਦੀ ! ਕੀਮਤਾਂ 'ਚ ਆਈ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ, ਜਾਣੋ ਕੀ ਹੈ...

silver  rashifal  inauspicious  astrology  hinduism

ਭੁੱਲ ਕੇ ਵੀ ਚਾਂਦੀ ਨਾ ਪਾਉਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ! ਵਿਗੜ ਜਾਣਗੇ ਬਣੇ-ਬਣਾਏ...

major incident in punjab

ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਵੱਡੀ ਵਾਰਦਾਤ ! ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਦੇ ਘਰ ਤੇ ਸੈਲੂਨ 'ਤੇ ਚੱਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ,...

pm modi at a convocation ceremony

'ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਸੋਨਾ ਘੱਟ ਖ਼ਰੀਦੋ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਗੱਲ ਮੰਨੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਈਆਂ ਕੀਮਤਾਂ',...

team india announced for the t20i series against england

ਇੰਗਲੈਂਡ ਖਿਲਾਫ਼ T20I ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ Team India ਦਾ ਐਲਾਨ !

amritsar  kashmiri youth  death  mehbooba mufti  investigation

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ 'ਚ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ! ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਚ ਦੀ...

a boy came to meet his female friend at midnight

ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਸਹੇਲੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਇਆ ਮੁੰਡਾ ! ਫੜੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਕਹਿੰਦਾ- 'ਮੈਂ ਤਾਂ...

famous actor rapper hospitalised amid lupus battle

"ਮੇਰੇ ਲਈ ਦੁਆ ਕਰੋ..!" ਅਚਾਨਕ ਵਿਗੜੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਐਕਟਰ-ਰੈਪਰ ਦੀ ਸਿਹਤ, ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ...

veteran bollywood filmmaker  s father passes away

"ਅਚਾਨਕ ਘਰ ਵੱਡਾ ਤੇ ਖਾਲੀ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ..."; ਦਿੱਗਜ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ...

actor passes away at 43

43 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਅਦਾਕਾਰ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ, ਡੱਲਾਸ 'ਚ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ...

wedding celebrations turned into sorrow

ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਖ਼ੁਸ਼ੀਆਂ ਗ਼ਮ 'ਚ ਬਦਲੀਆਂ ! ਲਾੜੇ ਦੇ 4 ਯਾਰਾਂ ਸਣੇ 7 ਜਣਿਆਂ ਦੀ ਸੜਕ...

nagar kirtan to be held in jalandhar tomorrow routes diverted

ਜਲੰਧਰ 'ਚ ਭਲਕੇ ਸਜਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਨਗਰ ਕੀਰਤਨ! ਰਸਤੇ ਰਹਿਣਗੇ ਡਾਇਵਰਟ, ਰੂਟ ਪਲਾਨ...

summons issued regarding former nvidia ceo

ਚੀਨੀ ਜਾਸੂਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ  Nvidia ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਸੀਈਓ ਨੂੰ ਸੰਮਨ

the trophy was awarded to pakistan without the final being played

IND vs PAK: ਕ੍ਰਿਕਟ 'ਚ INDIA ਨਾਲ ਹੋ ਗਈ Cheating! ਬਿਨਾਂ ਖੇਡੇ ਚੈਂਪੀਅਨ...

earthquake tremors hit california

ਅਮਰੀਕਾ  : ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਮੋਂਟੇਰੀ ਅਤੇ ਸੈਨ ਬੇਨੀਟੋ ਕਾਉਂਟੀਆਂ 'ਚ ਭੂਚਾਲ ਦੇ...

team announced for odi and t20 international series

ODI ਤੇ T20 ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ Team ਦਾ ਐਲਾਨ ! ਬਦਲੇ ਕਪਤਾਨਾਂ ਨਾਲ ਮੈਦਾਨ 'ਚ ਉਤਰੇਗੀ...

Daily Horoscope
    Previous Next
    • ਬਹੁਤ-ਚਰਚਿਤ ਖ਼ਬਰਾਂ
    • ਬਲਾਗ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ
    • passenger safety should be the top priority in the aviation sector
      ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਖੇਤਰ ’ਚ ਯਾਤਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਰਵਉੱਚ ਤਰਜੀਹ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ
    • why is the whole world under the shadow of fear
      ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਡਰ ਦੇ ਸਾਏ ’ਚ ਕਿਉਂ?
    • agnipath yojna news
      ਅਗਨੀਪਥ ਯੋਜਨਾ ’ਚ ਸੁਧਾਰ ਸਵਾਗਤਯੋਗ ਪਰ ਸਮੀਖਿਆ ਦੀ ਲੋੜ
    • future of nvidia
      ਏ. ਆਈ. ਚਿੱਪ ਕੰਪਨੀ ‘ਐੱਨਵੀਡੀਆ’ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ’ਤੇ ਸੰਕਟ
    • fake doctors and officials are being caught
      ‘ਦੇਸ਼ ’ਚ ਫਰਜ਼ੀ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ’ ਫੜੇ ਜਾ ਰਹੇ ਨਕਲੀ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀ!
    • viksit bharat
      ਵਚਨਬੱਧਤਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ ਤਾਂ ਹੀ ਵਿਕਸਿਤ ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹੋਵੇਗਾ
    • india asean relations
      ਭਾਰਤ-ਆਸੀਆਨ ਰਿਸ਼ਤੇ : ਸਾਂਝੇ ਹਿੱਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਰਣਨੀਤਕ ਸਿੱਟਿਆਂ ਵੱਲ
    • sonia gandhi biography
      ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ : ਘੱਟ-ਗਿਣਤੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਕਸ ਬਣਾਉਣ ਦੀ...
    • pollution
      ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਸਮੂਹਿਕ ਬੇਈਮਾਨੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ
    • deaths caused by accidents involving stray animals roaming on the roads
      ‘ਸੜਕਾਂ ’ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਬੇਸਹਾਰਾ ਜਾਨਵਰ’ ਹਾਦਸਿਆਂ ਕਾਰਨ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਮੌਤਾਂ!
    • google play
    • apple store

    Main Menu

    • ਪੰਜਾਬ
    • ਦੇਸ਼
    • ਵਿਦੇਸ਼
    • ਦੋਆਬਾ
    • ਮਾਝਾ
    • ਮਾਲਵਾ
    • ਤੜਕਾ ਪੰਜਾਬੀ
    • ਖੇਡ
    • ਵਪਾਰ
    • ਅੱਜ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ
    • ਗੈਜੇਟ

    For Advertisement Query

    Email ID

    advt@punjabkesari.in


    TOLL FREE

    1800 137 6200
    Punjab Kesari Head Office

    Jalandhar

    Address : Civil Lines, Pucca Bagh Jalandhar Punjab

    Ph. : 0181-5067200, 2280104-107

    Email : support@punjabkesari.in

    • Navodaya Times
    • Nari
    • Yum
    • Jugaad
    • Health+
    • Bollywood Tadka
    • Punjab Kesari
    • Hind Samachar
    Offices :
    • New Delhi
    • Chandigarh
    • Ludhiana
    • Bombay
    • Amritsar
    • Jalandhar
    • Contact Us
    • Feedback
    • Advertisement Rate
    • Mobile Website
    • Sitemap
    • Privacy Policy

    Copyright @ 2023 PUNJABKESARI.IN All Rights Reserved.

    SUBSCRIBE NOW!
    • Google Play Store
    • Apple Store

    Subscribe Now!

    • Facebook
    • twitter
    • google +