ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ : ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਆਰਥਿਕ ਕੇਂਦਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਰਾਚੀ ਅੱਜ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਰਹਿਣ ਯੋਗ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਅਣਗਹਿਲੀ, ਮਾੜੇ ਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀਆਂ ਅਸਫਲਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਸਹਾਰਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸੰਕਟ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਲਗਭਗ 3 ਕਰੋੜ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 1.2 ਬਿਲੀਅਨ ਗੈਲਨ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਪਰ ਸਪਲਾਈ ਸਿਰਫ 650 ਮਿਲੀਅਨ ਗੈਲਨ ਹੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਪਾਈਪਲਾਈਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਟੈਂਕਰਾਂ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹਾਈਡ੍ਰੈਂਟਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰੁਪਏ ਖਰਚਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। K-IV ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ, ਜੋ 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਸਨ, ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਦੇਰੀ ਕਾਰਨ ਅਜੇ ਵੀ ਅਧੂਰੇ ਹਨ।
ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਗਭਗ ਠੱਪ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ 10,000 ਵਾਧੂ ਬੱਸਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਪਰ ਸਿਰਫ 4,000 ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਬੱਸਾਂ ਹੀ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਗ੍ਰੀਨ ਲਾਈਨ, ਰੈੱਡ ਲਾਈਨ ਅਤੇ ਯੈਲੋ ਲਾਈਨ ਵਰਗੇ ਬੱਸ ਰੈਪਿਡ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ਿਟ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਵਾਦਾਂ, ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਕਾਰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਦੇਰੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰਨ ਗੈਰ-ਸਿਖਿਅਤ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਚੀਂਚੀ ਰਿਕਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਵੀ ਕਰਾਚੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ। ਸੀਪੀਐਲਸੀ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2025 ਵਿੱਚ 65,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਪਰਾਧਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰੀਆਂ। 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ 29,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਖੋਹਣ ਦੀਆਂ ਵਾਰਦਾਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਨ। ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਫੋਰਸ ਦਾ ਲਗਭਗ 60 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸਾ VIP ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕੂੜੇ ਦੇ ਢੇਰ ਅਤੇ ਸੀਵਰੇਜ ਦੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਰਾਚੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ 'ਆਰਥਿਕ ਇੰਜਣ' ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਿਰਫ ਫਾਈਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਬੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅਧੂਰੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਕਾਰਨ ਪਛੜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਸੁਧਾਰ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਕਰੋੜਾਂ ਵਸਨੀਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੋਰ ਵੀ ਨਰਕ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ।
'ਚਾਰਲਸ ਸ਼ਵਾਬ' ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਰਬਪਤੀ ਲੀਫ ਲੀ 'ਤੇ ਬੀਜਿੰਗ ਨੇ ਕੱਸਿਆ ਸ਼ਿਕੰਜਾ
NEXT STORY 
