ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ - ਆਗਾਮੀ 2029 ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ’ਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ (ਈ.ਸੀ.ਆਈ.) ਨੇ ਨਵੀਆਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਵੋਟਿੰਗ ਮਸ਼ੀਨਜ਼ (ਈ.ਵੀ.ਐੱਮ.) ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ 500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਭੇਜਿਆ ਹੈ। ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਵੋਟਿੰਗ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧੇ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਲੋੜ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਹੈ।
ਵੋਟਿੰਗ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਹੋਵੇਗਾ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ
ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਮੁਤਾਬਕ 2024 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 2029 ਤੱਕ ਵੋਟਿੰਗ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਕਰੀਬ 46 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਦੇਸ਼ ਭਰ ’ਚ ਲੱਗਭਗ 10.53 ਲੱਖ ਵੋਟਿੰਗ ਕੇਂਦਰ ਹਨ, ਜੋ ਵਧ ਕੇ 15 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਵਧਦੀ ਵੋਟਰ ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਬੂਥ ਨਿਯਮਾਂ ਕਾਰਨ ਵਾਧੂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਈ.ਵੀ.ਐੱਮਜ਼ ਹੋਣਗੀਆਂ ਬਾਹਰ
ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਅਨੁਸਾਰ 2013-14 ਵਿਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਈ ਈ.ਵੀ.ਐੱਮਜ਼ ਆਪਣੀ ਤੈਅ ਉਮਰ ਪੂਰੀ ਕਰ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨੂੰ ਪੜਾਅਵਾਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹਟਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਬੈਲਟ ਯੂਨਿਟ ਅਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਯੂਨਿਟ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਉਪਲੱਬਧਤਾ ’ਚ ਕਮੀ ਆਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਵੀਆਂ ਈ.ਵੀ.ਐੱਮ. ਖਰੀਦ ਕੇ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
‘ਵਨ ਨੇਸ਼ਨ, ਵਨ ਇਲੈਕਸ਼ਨ’ ਨਾਲ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ ਮੰਗ
ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ‘ਵਨ ਨੇਸ਼ਨ, ਵਨ ਇਲੈਕਸ਼ਨ’ ਯੋਜਨਾ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਈ.ਵੀ.ਐੱਮ. ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਰ ਵਧ ਜਾਵੇਗੀ। ਲੋਕ ਸਭਾ ਅਤੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਵਾਧੂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਅਤੇ ਵੀ.ਵੀ.ਪੈਟ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ।
ਰਿਜ਼ਰਵ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਹੋਵੇਗੀ ਵਿਵਸਥਾ
ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੇਵਲ ਚੋਣਾਂ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਰਿਜ਼ਰਵ ਸਟਾਕ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ’ਤੇ ਵੀ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਖ਼ਰਾਬੀ, ਮੁੜ-ਵੋਟਿੰਗ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਵਾਧੂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੋਰ ਸੁਚਾਰੂ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਬਣੇਗੀ।
ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ’ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਫੋਕਸ
ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ 2029 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।
ਚੋਣ ਤਿਆਰੀਆਂ ਵਿਚ ਤੇਜ਼ੀ
ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਗਾਮੀ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਤਕਨੀਕੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਉਸ ਦੀ ਤਰਜੀਹ ਹੈ। ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਡਿਜੀਟਲ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸੁਧਾਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿਚ ਇਹ ਇਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ-ਈਰਾਨ ਡੀਲ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਗੁਜਰਾਤ ਪੁੱਜਾ LNG ਟੈਂਕਰ ‘ਦਿਸ਼ਾ’
NEXT STORY 
