ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਜ਼ੀਰੇ ਦਾਖਲਾ ਮੋਹਸਿਨ ਨਕਵੀ ਦੇ ਹਾਲੀਆ ਬਿਆਨਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ’ਚ ਨਵੀਂ ਚਰਚਾ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਮੋਹਸਿਨ ਨਕਵੀ ਜੋ ਫੀਲਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੜੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ’ਚ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੰਟੀਰੀਅਰ ਮਨਿਸਟਰੀ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਕ ਕਾਨਫਰੰਸ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਿਸਟਮ ਕੋਲੈਪਸ ਭਾਵ ਕਿ ਢਹਿ-ਢੇਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਦੇਣ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ’ਚ ਨਾ-ਕਾਮਯਾਬ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਹਿਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ ਬੜੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਜੇ ਉਹ 18-18 ਘੰਟੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤਾਂ ਵੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸਵਾਰ ਸਕਦੇ। ਇਸ ਬਿਆਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ’ਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਰੱਦੋ ਬਦਲ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਚਾਰ ਸੂਬਿਆਂ ਨੂੰ ਵੰਡ ਕੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਬਲਾਕ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਜਾਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਨਾਮ ਦਿਓ, ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਤਾਕਤ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨਾਂ ’ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਇਸਟੈਬਲਿਸ਼ਮੈਂਟ ਭਾਵ ਫੌਜ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਡੀ. ਜੀ. ਆਈ. ਐੱਸ. ਪੀ. ਆਰ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਰੀਫ ਚੌਧਰੀ ਨੂੰ ਨਕਵੀ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਿਆਨਾਂ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਧਾਰਨ ਰੂਪ ’ਚ ਤਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਸਿਆਸੀ ਬਿਆਨਾਂ ’ਤੇ ਕੋਈ ਟਿੱਪਣੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਪਰ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਕਵੀ ਵੱਲੋਂ ਜਤਾਏ ਗਏ ਸਾਰੇ ਹੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਪਰੋੜਤਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਯਕੀਨੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਐਡਮਿਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਆਪਣਾ ਕਾਰਜਭਾਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਸੰਭਾਲਦੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਐਡਮਿਨਿਸਟਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਕਿਓਰਿਟੀ ਇਸਟੈਬਲਿਸ਼ਮੈਂਟ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਿੱਥੋਂ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਇਸ਼ਾਰਾ ਮਿਲ ਗਿਆ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਿਲਟਰੀ ਇਸਟੈਬਲਿਸ਼ਮੈਂਟ ਜਿਸਦੇ ਮੁਖੀ ਅੱਜ ਦੇ ਫੀਲਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਹਨ, ਉਹ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਿਲਟਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਸਿਆਸੀ ਅਗਵਾਈ ਵੀ ਖੁਦ ਸੰਭਾਲ ਲੈਣ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਖਤਾ ਪਲਟ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਇਸਟੈਬਲਿਸ਼ਮੈਂਟ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੁਲਾਰੇ ਵੀ ਇਸ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਰੰਤ ਐਕਟਿਵ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪੋ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਦੇਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੋਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਸਾਬ੍ਹ ਹੁਣ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਤੋਂ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਤੱਕ ਦਾ ਫਾਸਲਾ ਤੈਅ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ’ਚ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਫੌਜੀ ਜਰਨੈਲ ਨੇ ਸੱਤਾ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ’ਚ ਲਈ ਹੋਵੇ ਪਰ ਅੱਜ ਜੋ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਦਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੱਤਾ ਹਥਿਆਉਣ ਵੱਲ ਵਧਣਾ ਬੜਾ ਮਾਅਨੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਪਾਸੇ ਅਮਰੀਕਾ ਇਰਾਨ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ’ਚ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ’ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਪਹੁੰਚਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਰਾਹ ਸਾਫ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਸਾਫ ਹੈ ਕਿ ਵਕਤ ਦੀ ਵਗਦੀ ਗੰਗਾ ’ਚ ਹੁਣ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਵੀ ਹੱਥ ਧੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਿਲਟਰੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਦੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿਤਾਉਣਾ, ਹਰਾਉਣਾ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰਾਂ ਬਣਵਾਉਣੀਆਂ ਇਕ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਫੇਰਬਦਲ ਦੇ ਨਾਮ ’ਤੇ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਇਹ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ’ਚ ਵੇਖਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਕੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਫੌਜੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹਾਂ ਜਨਰਲ ਅਯੂਬ ਖਾਨ, ਜਨਰਲ ਜ਼ੀਆ ਉਲ ਹੱਕ ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਮੁਸ਼ਰਫ ਵਾਂਗ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਦਰ ਭਾਵ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਹੀ ਕੇਸਾਂ ’ਚ ਫੌਜੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹਾਂ ਦੀ ਸਦਰ ਬਣਨ ਦੀ ਖਾਹਿਸ਼ ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਹੋਈ ਪਰ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸੱਤਾ ਉੱਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕੇ। ਕਿਉਂਕਿ ਫੀਲਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਅੱਜ ਫੌਜ ਦੀ ਸਾਰੀ ਤਾਕਤ ਫੀਲਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ’ਚ ਹੈ ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫੌਜ ਦਾ ਕਾਰਜਭਾਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਜਰਨੈਲ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਇਸਟੈਬਲਿਸ਼ਮੈਂਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਦਾਰਤ ਨੂੰ ਤਾਕਤਵਰ ਰਹਿਣ ਦੇਵੇਗੀ ਜਾਂ ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਚੀਫ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਵੱਲ ਵੇਖੇਗੀ ? ਕੀ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਆਰਮੀ ਚੀਫ ਅਤੇ ਸਦਰ ਦੋਵਾਂ ਹੀ ਅਹੁਦਿਆਂ ’ਤੇ ਬਣੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ ? ਇਹ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਪਸਾਰਾ ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁਣਗੇ।
ਜੇ ਗੱਲ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਪੁਨਰਗਠਨ ਦੀ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇਕੋ ਹੀ ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਏ। ਭਾਰਤ ’ਚ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਸੂਬੇ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਬੜੀ ਵਿਰੋਧਤਾ ਸੀ ਪਰ ਫਿਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਸੂਬੇ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਸ ਲਈ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਕਈ ਸੂਬੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਅਤੇ ਸੂਬਿਆਂ ਦਾ ਪੁਨਰਗਠਨ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ’ਚ 1947 ਦੇ ਸਮੇਂ ਤਿੰਨ ਸੂਬੇ ਸਨ ਚੌਥੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਫੌਜੀ ਤਾਕਤ ਰਾਹੀਂ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਹਥਿਆ ਲਿਆ ਗਿਆ ਤੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸੂਬਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਬੀਤੇ 75 ਸਾਲਾਂ ’ਚ ਸੂਬਿਆਂ ਦਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੁਨਰਗਠਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਇਹ ਮੰਗ ਉੱਠਦੀ ਰਹੀ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਊਥ ਪੰਜਾਬ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਬਹਾਵਲਪੁਰ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਜੋ ਕਿ ਵਿਕਾਸ ਪੱਖੋਂ ਬਹੁਤ ਪੱਛੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਕੇ ਇਕ ਅਲੱਗ ਸੂਬਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਜਿਹੜਾ ਸਰਾਈਕੀ ਇਲਾਕਾ ਹੈ ਉਸਨੂੰ ਅਲੱਗ ਸੂਬਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਪਰ ਕੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਡੋਮੀਨੈਂਟ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਜੋ ਕਿ 60% ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ’ਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਛਾਈ ਹੋਈ ਹੈ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਰੁਤਬੇ ਦਾ ਘਟਾਅ ਕਬੂਲ ਕਰਨਗੇ ?
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੰਧ ’ਚ ਜਿੱਥੇ ਸਿੰਧੂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਮੰਗ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉੱਠਦੀ ਰਹੀ ਹੈ, ਕੀ ਸਿੰਧੀ ਲੋਕ ਇਹ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰਨਗੇ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ ਕਰਾਚੀ ਨੂੰ ਸਿੰਧ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਐਡਮਿਨਿਸਟਰੇਟਿਵ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਹੋਵੇਗੀ ? ਇਸਦਾ ਖਾਕਾ ਅਜੇ ਪਬਲਿਕ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ। ਜੇ ਗੱਲ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਉਹ ਬਿਲਕੁਲ ਹੀ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ’ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਅਲਹਿਦਗੀ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਲਗਾਤਾਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਖੈਬਰ ਪਖਤੂਨਖਾ ਦੇ ਲੋਕ ਜੋ ਕਿ ਨਸਲੀ ਰੂਪ ’ਚ ਪਖਤੂਨ ਹਨ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਮਾਨਤਾ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਪਖਤੂਨ ਆਬਾਦੀ ਨਾਲ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਸੋ ਕੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਐਡਮਿਨਿਸਟਰੇਟਿਵ ਗਰਾਊਂਡ ’ਤੇ ਹੀ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ’ਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਾਂ ਪਾਕਿ ਸਰਕਾਰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ’ਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੁਲਕ ਨੂੰ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ ਕਰੇਗੀ ? ਜੋ ਵੀ ਹੋਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ’ਚ ਇਕ ਵੱਡੀ ਸਿਆਸੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਮਕਬੂਜਾ ਕਸ਼ਮੀਰ ’ਚ ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਬਦਲਾਅ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਇਕ ਵੱਡੀ ਤਨਜ਼ੀਮ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ’ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਫੋਰਸਾਂ ਨੇ ਬੜਾ ਅੱਤਿਆਚਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਗੋਲੀ ਚੱਲਣ ਨਾਲ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਖਬਰ ਵੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।
ਸੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇੰਟੀਰੀਅਰ ਮਨਿਸਟਰ ਵੱਲੋਂ ਖੁਦ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹਿਣੀ ਕਿ ‘‘ਉਸਦੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਢਾਂਚਾ ਤਬਾਹ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ’’ ਇਹ ਕੋਈ ਛੋਟਾ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਮੋਹਸਿਨ ਨਕਵੀ ਦੀ ਅਮਰੀਕਾ ਫੇਰੀ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੀ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਕੋਲੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮੁਕੰਮਲ ਸੱਤਾ ਹਥਿਆਉਣ ਲਈ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਲੈ ਚੁੱਕੇ ਨੇ, ਕੀ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਈਰਾਨ ’ਤੇ ਹੋਏ ਅਮਰੀਕੀ ਹਮਲੇ ਨਾਲ ਬਣੇ ਸਿਆਸੀ ਹਾਲਾਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਕ ’ਚ ਵਰਤ ਸਕਦੇ ਹਨ ? ਇਹ ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਹੀ ਦੱਸੇਗਾ ਪਰ ਇਕ ਗੱਲ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ ਕਿ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿਚ ਬੇਤਹਾਸ਼ਾ ਸੱਤਾ ਦਾ ਆਉਣਾ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਚੰਗੀ ਖਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਨੇਤਾ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਡਿਆਲਾ ਜੇਲ ’ਚ ਡੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ’ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਗਾੜ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਸਾਬ੍ਹ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਿਆਸੀ ਲੀਡਰਾਂ ਵਾਂਗ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਝੌਤਾ ਫੌਜ ਨਾਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕ ਬਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਚੋਰਾਂ ਡਕੈਤਾਂ ਦੀ ਲੱਤ ਹੇਠੋਂ ਲੰਘਣ ਨਾਲੋਂ ਉਹ ਜੇਲਾਂ ’ਚ ਮਰਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਨਗੇ, ਜੋ ਕਿ ਖਾਨ ਦੀ ਦਲੇਰੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸਬੂਤ ਹੈ ਪਰ ਕੀ ਖਾਨ ਸਾਬ੍ਹ ਦਾ ਹਸ਼ਰ ਵੀ ਉਹ ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਜੀਆ ਉਲ ਹੱਕ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਜੁਲਫਕਾਰ ਅਲੀ ਭੁੱਟੋ ਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ? ਜ਼ੁਲਫਕਾਰ ਅਲੀ ਭੁੱਟੋ ਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਇਕ ਜੁਡੀਸ਼ਅਲ ਕਤਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਕ ਪੁਰਾਣਾ ਬੇਮਾਨਾ ਕੇਸ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਭੁੱਟੋ ਨੂੰ ਫਾਹੇ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਾਂ ਫਿਰ ਜਨਰਲ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਦਾ ਹਸ਼ਰ ਜੀਆ ਉਲ ਹੱਕ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ? ਇਹ ਸਭ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਗਰਭ ’ਚ ਪਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹਾਂ ਨੇ ਓਨਾ ਚਿਰ ਹੀ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਅਮਰੀਕਾ ਬਹਾਦਰ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਸਵੱਲੀ ਰਹੀ। ਖੈਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ’ਚ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਲਈ ਕੋਈ ਚੰਗੀ ਖਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਮੁਲਕਾਂ ਨੇਪਾਲ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ’ਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਿਆਸੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ ਤੇ ਭਾਰਤ ’ਚ ਵੀ ਜੈੱਨ-ਜ਼ੀ ਅੰਦੋਲਨ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸੱਤਾ ’ਤੇ ਪਕੜ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕੀਤਾ ਹੈ’ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਜੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ’ਚ ਵੀ ਸਿਆਸੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਸਾਰੇ ਸਾਊਥ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਖਿੱਤੇ ’ਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇਗਾ।
- ਮਨਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ
ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਰੇਡੀਓ ਇੰਡੀਆ, ਸਰੀ, ਕੈਨੇਡਾ
ਗੁਰੂ ਰਵਿਦਾਸ ਜੀ : ਸਿਰਫ਼ ਇਤਿਹਾਸ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ
NEXT STORY