5 ਤੋਂ 19 ਸਾਲ ਉਮਰ ਵਰਗ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ’ਚ ਮੋਟਾਪੇ ਨੇ ਅੱਜਕੱਲ ਇਕ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਣ ਵਾਲੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਬੱਚਿਆਂ ’ਚ ਟਾਈਪ 2 ਡਾਇਬਿਟੀਜ਼, ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੇ ਰੋਗ ਦਾ ਜੋਖਮ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ’ਚ ਮੋਟਾਪੇ ਦੇ ਆਹਾਰ ਸੰਬੰਧੀ ਕਾਰਨਾਂ ’ਚ ਵਧੇਰੇ ਕੈਲੋਰੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲਾ ਆਹਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਵਿਟਾਮਿਨ, ਖਣਿਜ ਅਤੇ ਫਾਈਬਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਆਹਾਰ ’ਚ ਬੱਚਿਆਂ ’ਚ ਮੋਟਾਪੇ ਅਤੇ ਟਾਈਪ 2 ਡਾਇਬਿਟੀਜ਼ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਖੰਡ ਅਤੇ ਫਰੁਕਟੋਜ਼ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਮੋਟਾਪਾ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਸਿਹਤ ’ਤੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਮਾਤੀ ਚਿੜਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਚ ਆਤਮਵਿਸ਼ਵਾਸ ’ਚ ਕਮੀ, ਉਦਾਸੀ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਜੋਖਮ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਦੇ ਫਾਲਤੂ ਵਜ਼ਨ ਨਾਲ ਗੋਡਿਆਂ, ਕੁਲ੍ਹਿਆਂ ਅਤੇ ਪਿੱਠ ਦਰਦ, ਦਮੇ ਅਤੇ ਲਿਵਰ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਚਪਨ ’ਚ ਸਹੀ ਆਹਾਰ ਦੀ ਚੋਣ ਮੋਟਾਪੇ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਫਲ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ ਵਰਗੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਪਦਾਰਥ ਦੇਣ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੰਕ ਫੂਡ ਖਾਣ ਅਤੇ ਮੋਟਾਪੇ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
‘ਵਰਲਡ ਓਬੇਸਿਟੀ ਐਟਲਸ 2026’ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ’ਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ’ਚ ਲਗਭਗ 4.1 ਕਰੋੜ ਬੱਚੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਵਧੇਰੇ ਭਾਰ ਜਾਂ ਮੋਟਾਪੇ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ‘ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ’ (ਆਈ. ਸੀ. ਐੱਮ. ਆਰ.) ਨੇ ਇਕ ਰੋਡਮੈਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ’ਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖੁਰਾਕ ਪਦਾਰਥ ਦੇ ਪੈਕੇਟ ’ਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਸੰਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ (ਨਿਊਟ੍ਰੀਸ਼ਨ ਲੇਬਲਿੰਗ) ਦੇਣਾ, ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਗੈਰ-ਸਿਹਤਮੰਦ ਖੁਰਾਕ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ’ਤੇ ਰੋਕ, ਸਕੂਲਾਂ ’ਚ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਉਣਾ, ਪੋਸ਼ਣ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਧਾਉਣਾ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਫੈਟ, ਲੂਣ ਅਤੇ ਖੰਡ ਵਾਲੇ ਖੁਰਾਕ ਪਦਾਰਥਾਂ ’ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਵਰਗੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਇਸ ’ਚ ‘ਫੂਡ ਸੇਫ਼ਟੀ ਐਂਡ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼ ਅਥਾਰਿਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ’ (ਐੱਫ. ਐੱਸ. ਐੱਸ. ਏ. ਆਈ.) ਵੱਲੋਂ ਸੁਝਾਏ ਗਏ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ’ਚ ਸਕੂਲ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਗੇਟ ਤੋਂ 50 ਮੀਟਰ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ’ਚ ਸੈਚੂਰੇਟਿਡ ਫੈਟ, ਟ੍ਰਾਂਸ ਫੈਟ, ਵਾਧੂ ਖੰਡ ਅਤੇ ਸੋਡੀਅਮ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਮਾਤਰਾ ਵਾਲੇ ਖੁਰਾਕ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ’ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਰਿਪੋਰਟ ’ਚ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਰੁਚੀਆਂ ’ਚ ਇਹੀ ਰੁਝਾਨ ਕਾਇਮ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ’ਚ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ’ਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮੋਟਾਪੇ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ’ਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ 11 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਮਾਂ ਹੈ ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਕਾਇਆਕਲਪ ਦਾ
NEXT STORY 
