ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ: ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀ ਇੰਡੀਅਨ ਕੰਪਿਊਟਰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਰਿਸਪਾਂਸ ਟੀਮ (CERT-In) ਨੇ ਐਪਲ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ 'ਚ CERT-In ਨੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਆਈਫੋਨ, ਆਈਪੈਡ, ਮੈਕਬੁੱਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਐਪਲ ਡਿਵਾਈਸ 'ਤੇ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਫਾਰੀ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਅਤੇ ਐਪਲ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਵੀ ਇਸ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖਾਮੀਆਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾ ਕੇ, ਹੈਕਰ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਡੇਟਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
CERT-In ਦੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ
CERT-In ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖਤਰਿਆਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ, ਇਸ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਐਪਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਇੱਕ ਸਲਾਹ 'ਚ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ iOS, iPadOS, macOS, watchOS, tvOS, visionOS ਤੇ Safari ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਫਟਵੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖਾਮੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। CERT-In ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਖਾਮੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਐਪਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਹੈਕਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਡਾਟਾ ਚੋਰੀ ਹੋਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਐਪਲ ਦੇ ਕਿਹੜੇ ਡਿਵਾਈਸ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
CERT-In ਨੇ ਐਪਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਅਤੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਸਾਈਬਰ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖਾਮੀਆਂ iPhone, iPad, MacBook ਤੇ ਹੋਰ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
1. iOS ਅਤੇ iPadOS ਵਰਜਨ 18.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਡਿਵਾਈਸ
2. macOS Sequoia ਵਰਜਨ 15.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਡਿਵਾਈਸ
3. macOS ਸੋਨੋਮਾ ਵਰਜਨ 14.7.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਡਿਵਾਈਸ
4. macOS Ventura ਵਰਜਨ 13.7.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਡਿਵਾਈਸ
5. watchOS ਵਰਜਨ 11.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਡਿਵਾਈਸ
6. tvOS ਵਰਜਨ 18.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਡਿਵਾਈਸ
7. visionOS ਵਰਜਨ 2.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਡਿਵਾਈਸ
8. 18.1 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Safari ਵਰਜਨ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਵਰਜਨ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਜੋ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ, ਮਾਲਵੇਅਰ ਜਾਂ ਰੈਨਸਮਵੇਅਰ ਵਰਗੀਆਂ ਖਤਰਨਾਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨ ਅਤੇ ਡਿਵਾਈਸ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਖਾਮੀਆਂ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ (DoS) ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਸਟਮ ਅਸਥਿਰ ਜਾਂ ਗੈਰ-ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸੀਈਆਰਟੀ-ਇਨ ਦੀ ਸਲਾਹ
CERT-In ਨੇ ਐਪਲ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਐਪਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਦੇ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਨਤਮ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਸੰਸਕਰਣ 'ਤੇ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਐਪਲ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਈਫੋਨ, ਆਈਪੈਡ, ਅਤੇ ਮੈਕਬੁੱਕ ਲਈ iOS 18.1, iPadOS 18.1, ਅਤੇ macOS ਅਪਡੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, CERT-In ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਣਜਾਣ ਲਿੰਕ ਜਾਂ ਈਮੇਲ 'ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੇਖਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਐਪਲ ਸਪੋਰਟ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ।
ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਡਿਵਾਈਸ?
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖਾਮੀਆਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਬੱਗ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੈਕਰ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੈਕਰ ਕਿਸੇ ਡਿਵਾਈਸ ਨੂੰ ਤੋੜਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਡੇਟਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਾਸਵਰਡ, ਬੈਂਕਿੰਗ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਸੰਪਰਕ ਵੇਰਵੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚੋਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹੈਕਰ ਮਾਲਵੇਅਰ ਜਾਂ ਵਾਇਰਸ ਸਥਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਡਿਵਾਈਸ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਹੈਕਰ ਰੈਨਸਮਵੇਅਰ ਨਾਲ ਡਿਵਾਈਸ ਨੂੰ ਲਾਕ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਫਾਈਲਾਂ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਲਈ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਫਾਰੀ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ, ਜੋ ਕਿ ਐਪਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਵੀ ਇਸ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੈਕਰ ਸਫਾਰੀ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਰਾਹੀਂ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਵੈਬਸਾਈਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਿਸ਼ਿੰਗ ਹਮਲਿਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੀ ਧੋਖੇ ਨਾਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹੜੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?
ਐਪਲ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਐਪਲ ਨੇ iOS 18.1, iPadOS 18.1, macOS 15.1, watchOS 11.1, ਅਤੇ Safari 18.1 ਵਰਗੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅੱਪਡੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖਾਮੀਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਪਡੇਟ ਸਾਰੇ ਐਪਲ ਯੂਜ਼ਰਸ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਯੂਜ਼ਰਸ ਆਪਣੇ ਡਿਵਾਈਸ ਨੂੰ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, CERT-ਇਨ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ, ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਅਤੇ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਂਟੀਵਾਇਰਸ ਅਤੇ ਫਾਇਰਵਾਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਡਿਵਾਈਸ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਅਧਿਕਾਰਤ ਅਪਡੇਟਾਂ ਲਈ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਡਾਉਨਲੋਡ ਵਿਕਲਪ ਨੂੰ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਲੂ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਪਭੋਗਤਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਵੀਨਤਮ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪੈਚਾਂ 'ਤੇ ਬਣੇ ਰਹਿਣ।
ਐਪਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ 'ਚ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ, CERT-In ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਉਪਭੋਗਤਾ ਆਪਣੇ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਨਤਮ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨ। ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਡਿਵਾਈਸ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਉਪਲਬਧ ਅਪਡੇਟ ਤੁਰੰਤ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕੀ ਲਿੰਕ ਜਾਂ ਅਣਜਾਣ ਮੇਲ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਇਹ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਹੈਕਿੰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਬਾਕੂ ’ਚ COP29 ਦੌਰਾਨ ਸਧਗੁਰੂ ਨੇ ਧਰਤੀ ’ਤੇ ਸੂਖਮ ਜੀਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਉਜਾਗਰ
NEXT STORY 
