ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਪੇਪਰ ਲੀਕ ਅਤੇ ਰਾਮ ਮੰਦਰ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਕਥਿਤ ਚੰਦਾ ਚੋਰੀ ’ਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਆਪੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਰਵਉੱਚ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੰਕਲਪ ਲਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ’ਚ ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ ਦੇ ਸਿਰਫ ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਛੰਦ ਹੀ ਗਾਏ ਜਾਣਗੇ।
ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰੁਖ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ 1937 ਦੇ ਸੀ. ਡਬਲਯੂ. ਸੀ. ਮਤੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਸਮੇਤ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ ਦੀ ਜਨਤਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਛੰਦਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਟਿੱਪਣੀ ’ਚ, ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੱਲਿਕਾਰਜੁਨ ਖੜਗੇ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਕੇਂਦਰ ਹਨ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਇਕ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਸਮਾਂਬੱਧ ‘ਸਿੱਖਿਆ ਤੋਂ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਮਾਰਗ’ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।
ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਉਠਾਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ‘ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਗਭਗ 800 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ’ਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਲੋਕ ਸਭਾ ’ਚ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ’ਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਸੀ. ਡਬਲਯੂ. ਸੀ. ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਲਾਗੂਕਰਨ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਅਗਲੇ 25 ਸਾਲਾਂ ਲਈ 543 ਸੀਟਾਂ ’ਤੇ ਸਥਿਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਆਪਣੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਹਰਾਇਆ। ਪਾਰਟੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ 2029 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇਕ ਤਿਹਾਈ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਫ੍ਰੀਜ਼ ਦੌਰਾਨ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਵੰਡ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇ।
ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਈ 20 ਪੈਟਰੋਲ ’ਤੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੁਹਰਾਈਆਂ, ਜਿਸ ’ਚ ਘੱਟ ਮਾਈਲੇਜ, ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਦੇ ਮੁੱਦੇ, ਫਿਊਲ ਸੰਦੂਸ਼ਣ, ਖਪਤਕਾਰ ਪਸੰਦ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਅਤੇ ਈਥਾਨੌਲ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਗੰਨੇ ਅਤੇ ਮੱਕੀ ਨੂੰ ਮੋੜਨ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਸੀ. ਡਬਲਯੂ. ਸੀ. ਨੇ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ’ਚ ਚੀਨੀ ਘੁਸਪੈਠ ’ਤੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ’ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੱਲਿਕਾਰਜੁਨ ਖੜਗੇ ਵਲੋਂ ਵਰਤੀ ਗਈ ਰੈਲੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਅਨੁਸ਼ਠਾਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਵਿਵਾਦ ਹੁਣ ਉਤਰਾਖੰਡ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਸੀ. ਡਬਲਯੂ . ਸੀ. ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੋ ਇਕ ਸਥਾਨਕ ਘਟਨਾ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਜਾਤੀ, ਮਾਣ ਅਤੇ ਛੂਤ-ਛਾਤ ਵਰਗੇ ਗੰਭੀਰ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਇਕ ਵਿਆਪਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਲੜਾਈ ’ਚ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ।
ਖੜਗੇ ਇਕ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹਲਦਵਾਨੀ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਯੋਜਿਤ ‘ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਹਵਨ’ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਏ. ਆਈ. ਸੀ.ਸੀ. ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਕੇ. ਸੀ. ਵੇਣੂਗੋਪਾਲ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਅਨੁਸ਼ਠਾਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਲੋਕ ਭਾਜਪਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਇਕ ਜਾਤੀਵਾਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਖੜਗੇ ਨੇ ਕਿਸੇ ਨੇਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਪਰ ਇਹ ਵੀ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕੁਝ ਨੇਤਾ ਅਜਿਹੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਫੈਲਾਉਣ ਅਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਦੇ ਆਦੀ ਹਨ ਜੋ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਰੁਖ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭਾਈਚਾਰੇ ਤੱਕ ਸਪੱਸ਼ਟ ਪਹੁੰਚ
ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ (ਬਸਪਾ) ਮੁਖੀ ਮਾਇਆਵਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚਿਹਰੇ ਸਤੀਸ਼ ਚੰਦਰ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੂੰ ਚੋਣਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਬਸਪਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਸਤੀਸ਼ ਚੰਦਰ ਮਿਸ਼ਰਾ ਹੁਣ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਸਪਾ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵੀ ਕਰਨਗੇ।
ਮਿਸ਼ਰਾ ਲਈ ਇਹ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਭੂਮਿਕਾ ਉਦੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬਸਪਾ ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭਾਈਚਾਰੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਯਤਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ 2007 ਦੀ ਆਪਣੀ ਸਫਲ ਸਮਾਜਿਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਉਦਾਹਰਣ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਮਾਇਆਵਤੀ ਨੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਰਗਾਂ, ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਸਪਾ ਟਿਕਟ ਦੇਣਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਪੁਣੇ ’ਚ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਅਗਲੇ ਪੜਾਅ ’ਚ ਫਾਰਮੈਟ ’ਚ ਇਕ ਬਦਲਾਅ ਹੈ। 22 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਲਈ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਿੱਖਿਆ, ਸੁਰੱਖਿਆ, ਬਰਾਬਰੀ, ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ’ਚ 8,000 ਤੋਂ 10,000 ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨ ਲਈ 17 ਜੂਨ ਨੂੰ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਕੋਚਿੰਗ ਹੱਬ ਕੋਟਾ ਤੋਂ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 17 ਜੁਲਾਈ ਅਤੇ 8 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੇਹਰਾਦੂਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ ’ਚ ਆਊਟਰੀਚ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਪੜਾਅ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਲੋਕ ਸਭਾ ’ਚ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਪੁਣੇ ’ਚ 22 ਅਗਸਤ ਨੂੰ 30 ਸ਼ਰਤਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ‘ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਆਯੋਜਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ’ਚ ਇਤਰਾਜ਼ਯੋਗ ਬੈਨਰਾਂ ਜਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ’ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੇਸ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਦੇਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਸਿਆਸਤ
ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਬਾਰ ਕੌਂਸਲ ’ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ 23 ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸੀਟਾਂ ’ਚੋਂ 15 ’ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ’ਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਸੱਤਾ ’ਚ ਆਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਪਾਰਟੀ ਵਕੀਲਾਂ ਦੀ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ’ਚ ਕੇਵਲ ਤਿੰਨ ਸੀਟਾਂ ਹੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕੀ। ਇਹ ਨਤੀਜੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਹਨ, ਜੋ ਕਾਨੂੰਨੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਵਰਗਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਟੀ. ਐੱਮ. ਸੀ. ਦੇ ਨਿਰੰਤਰ ਦਬਦਬੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
23 ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸੀਟਾਂ ’ਚੋਂ, ਟੀ. ਐੱਮ. ਸੀ. ਨੇ 15 ਜਿੱਤੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਜਪਾ ਅਤੇ ਖੱਬੇ ਮੋਰਚੇ ਨੇ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਸੀਟਾਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਦੋ ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। ਪੰਜ ਸੀਟਾਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ’ਚੋਂ ਟੀ. ਐੱਮ. ਸੀ. ਨੇ ਚਾਰ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਇਕ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ।
-ਰਾਹਿਲ ਨੌਰਾ ਚੋਪੜਾ
ਈ-20 : ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ, ਸੱਚ ਦਰਕਿਨਾਰ
NEXT STORY