ਅੱਜਕੱਲ ਲੋਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਆਦਿ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਮਾਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਬੱਸਾਂ ਅਤੇ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਜਹਾਜ਼ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ’ਚ ਵਾਧੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਨਵੇਂ-ਨਵੇਂ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਵੀ ਬਣਨ ਲੱਗੇ ਹਨ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ’ਚ ਤਰੁੱਟੀਆਂ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਖਾਮੀਆਂ ਕਾਰਨ ਹਾਦਸਿਆਂ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਜਹਾਜ਼ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਜਾਨ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਬਣਨ ਲੱਗੀ ਹੈ। ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਿਆਂ ਅਤੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ’ਚ ਤਕਨੀਕੀ ਖਾਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਿਛਲੇ 2 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਘਟਨਾਵਾਂ ਹੇਠਾਂ ਦਰਜ ਹਨ :
* 28 ਜਨਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ‘ਬਾਰਾਮਤੀ’ (ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ) ਦੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ’ਤੇ ਲੈਂਡਿੰਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਜਾਣ ਅਤੇ ਉਸ ’ਚ ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਉਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ‘ਅਜੀਤ ਦਾਦਾ ਪਵਾਰ’ ਅਤੇ ਜਹਾਜ਼ ’ਚ ਸਵਾਰ 4 ਹੋਰਨਾਂ ਵਿਅਕਤੀਅਾਂ ਦੀ ਦਰਦਨਾਕ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
* 28 ਜਨਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ਹੀ ‘ਜੈਪੁਰ’ (ਰਾਜਸਥਾਨ) ਦੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ’ਤੇ ‘ਦਿੱਲੀ’ ਅਤੇ ‘ਦੇਹਰਾਦੂਨ’ ਤੋਂ ਆਏ 2 ਜਹਾਜ਼ਾਂ ’ਚ ਲੈਂਡਿੰਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਅਸਾਧਾਰਨ ਹਲਚਲ ਹੋਣ ’ਤੇ ਦੋਵਾਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਜਾਨ ਸੂਲੀ ’ਤੇ ਟੰਗੀ ਗਈ ਅਤੇ ਪਾਇਲਟਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ’ਚ ਜਹਾਜ਼ ਉਤਾਰਨ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਤਿਆਗਣਾ ਪਿਆ।
* 29 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ‘ਬੋਗੋਟਾ’ (ਕੋਲੰਬੀਆ) ’ਚ ‘ਨਾਰਟੇ ਡੀ ਸੈਟੈਂਡਰ’ ਸੂਬੇ ਦੇ ਦਿਹਾਤੀ ਇਲਾਕੇ ’ਚ ਸਰਕਾਰੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਕੰਪਨੀ ‘ਸਟੇਨਾ’ ਦੇ ਇਕ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਜਾਣ ਨਾਲ ਉਸ ’ਚ ਸਵਾਰ ਸਾਰੇ 15 ਵਿਅਕਤੀਅਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
* 29 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਹੀ ‘ਬੈਂਕਾਕ’ (ਥਾਈਲੈਂਡ) ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ‘ਚਿਆਂਗਮਾਈ’ ’ਚ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕਾ ’ਚ ਬਣੇ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਇਕ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਜਾਣ ਨਾਲ 2 ਪਾਇਲਟਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
* 2 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ‘ਲੰਡਨ’ ਦੇ ‘ਹੀਥਰੋ’ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਲਈ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਵਾਲੇ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਬੋਇੰਗ 787-88 ਡਰੀਮਲਾਈਨਰ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਇੰਜਣ ਸਟਾਰਟ ਕਰਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਦੇ ‘ਫਿਊਲ ਕੰਟਰੋਲ ਸਵਿੱਚ’ ’ਚ 2 ਵਾਰ ਕੱਟ ਆਫ ਹੋਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਪੇਸ਼ ਆਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਲਾਈਟ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
* 3 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ‘ਮੁੰਬਈ’ (ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ) ਦੇ ‘ਛਤਰਪਤੀ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ’ ’ਤੇ ‘ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ’ ਅਤੇ ‘ਇੰਡੀਗੋ’ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਦੇ ਸਿਰੇ (ਵਿੰਗ ਟਿਪ) ਆਪਸ ’ਚ ਟਕਰਾ ਗਏ। ਇਕ ਜਹਾਜ਼ ਟੈਕਸੀ ਵੇਅ ’ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ ਜਦਕਿ ਦੂਜਾ ਜਹਾਜ਼ ਲੈਂਡਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਿਹਾ ਸੀ।
* 3 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਹੀ ‘ਛਤਰਪਤੀ ਸੰਭਾਜੀ ਨਗਰ’ (ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ) ’ਚ ਜ਼ਿਲਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੀ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਮੰਤਰੀ ‘ਪੰਕਜਾ ਮੁੰਡੇ’ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ’ਚ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਤੋਂ ਕੁਝ ਹੀ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀ ਦਾ ਪਤਾ ਚੱਲ ਜਾਣ ਨਾਲ ਇਕ ਵੱਡਾ ਹਾਦਸਾ ਟਲ ਗਿਆ।
* 4 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਕਾਠਮੰਡੂ (ਨੇਪਾਲ) ਤੋਂ ਇਸਤਾਂਬੁਲ (ਤੁਰਕੀ) ਜਾ ਰਹੇ ‘ਟਰਕਿਸ਼ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼’ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਸੱਜੇ ਇੰਜਣ ’ਚ ਅੱਗ ਲੱਗ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ‘ਕੋਲਕਾਤਾ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ’ ’ਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਲੈਂਡਿੰਗ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪਈ।
* 5 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ‘ਜੈਪੁਰ’ (ਰਾਜਸਥਾਨ) ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ’ਤੇ ‘ਮੁੰਬਈ’ ਤੋਂ ਆਏ ‘ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ’ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਉਤਰਦੇ ਸਮੇਂ ਤਕਨੀਕੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਪਾਇਲਟ ਨੇ ਦੂਜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ’ਚ ਲੈਂਡਿੰਗ ਕਰਵਾਈ।
*5 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਹੀ ‘ਫਲੈਗਸਟਾਫ’ (ਅਮਰੀਕਾ) ’ਚ ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ ਜੰਗਲਾਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਇਕ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ’ਚ ਸਵਾਰ ਇਕ ਪਾਇਲਟ ਅਤੇ ਇਕ ਫੌਜੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
* 6 ਮਾਰਚ, 2026 ਨੂੰ ‘ਅਾਸਾਮ’ ਦੇ ‘ਕਾਰਬੀ ਆਂਗਲੋਂਗ’ ਜ਼ਿਲੇ ’ਚ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਇਕ ਸੁਖੋਈ ਐੱਮ. ਕੇ.-1 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਸਿਖਲਾਈ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਜਾਣ ਨਾਲ ਜਹਾਜ਼ ’ਚ ਸਵਾਰ ਦੋਵਾਂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਉਕਤ ਹਾਦਸੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਵ ’ਚ ਜਹਾਜ਼ ਯਾਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਉਡਾਣਾਂ ਵਧਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਉਸੇ ਅਨੁਪਾਤ ’ਚ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ’ਚ ਤਕਨੀਕੀ ਖਾਮੀਆਂ ਕਾਰਨ ਜਹਾਜ਼ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋਣ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ।
ਹੁਣੇ 7 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਮੁਰਲੀਧਰ ਮੋਹੋਲ ਨੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ’ਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਸਮਾਨ ’ਚ ਉੱਡਣ ਵਾਲਾ ਹਰ ਭਾਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ ਤਕਨੀਕੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਫਿੱਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਅਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ’ਚ ਹੋਰ ਵੱਧ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
—ਵਿਜੇ ਕੁਮਾਰ
ਕੈਨੇਡਾ ਨਾਲ ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਡੀਲ ਭਾਰਤ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋਵੇਗੀ ?
NEXT STORY 
